Braziliya parlamenti mamlakat mehnat qonunchiligiga ulkan o‘zgartirish kirituvchi konstitutsiyaviy tuzatishni rasman ma’qulladi. Yangi qoidaga binoan, haftalik rasmiy ish vaqti 44 soatdan 40 soatgacha qisqartiriladi hamda xodimlarga haftasiga ikki kunlik to‘liq dam olish imkoniyati taqdim etiladi. Eng asosiysi, ish soatlarining kamayishi xodimlarning oylik maoshlariga ta’sir ko‘rsatmaydi va ish haqi avvalgidek saqlanib qoladi. Mazkur qonuniy o‘zgarish Braziliyaning 1988-yilda demokratiyaga qaytishidan buyon ishchilar huquqlari sohasida amalga oshirilgan eng keng ko‘lamli islohot sifatida baholanmoqda.
Mazkur muhim qaror mamlakat Senatida deyarli bir ovozdan — 75 nafar senatorning yoqlashi va bor-yo‘g‘i bir nafari qarshi chiqishi bilan qabul qilindi. Ushbu tashabbus amaldagi so‘lchi prezident Luis Inasiu Lula da Silva tomonidan faol qo‘llab-quvvatlangan bo‘lib, u mamlakatdagi 30 milliondan ortiq yollanma ishchining mehnat sharoitini yaxshilashga xizmat qiladi. Qonunning qabul qilinishi 25-oktabr kuni o‘tkazilishi kutilayotgan prezidentlik saylovlarining ikkinchi bosqichi arafasiga to‘g‘ri kelgani sababli, siyosiy maydondagi kurashni yanada kuchaytirib yubordi.
Saylovlarning birinchi bosqichida 47 foiz ovoz bilan peshqadamlik qilgan o‘ng qanot vakili, sobiq prezident Jair Bolsonaruning o‘g‘li Flavio Bolsonaro avvalboshda bu taklifni keskin tanqid qilgan edi. U qonun loyihasini o‘z raqibi tomonidan ishchilar ovozini yig‘ishga qaratilgan «populistik harakat» deb atab, ish jadvali qonun bilan emas, ish beruvchi va xodim o‘rtasida kelishilishi kerakligini ta’kidlagan edi. Biroq, aholining qariyb 70 foizi islohotni ma’qullayotganini ko‘rsatuvchi ijtimoiy so‘rovlardan so‘ng, kichik Bolsonaro o‘z pozitsiyasini o‘zgartirib, Senatda qonun loyihasini yoqlab ovoz berdi. Amaldagi prezident Lula esa o‘z navbatida raqibining bunday keskin burilishini «saylov oldi opportunizmi» deya ta’rifladi.
Yangi tartib bir kechada amalga oshirilmaydi — u bosqichma-bosqich amaliyotga kiritiladi. Dastlab ikki oylik o‘tish davridan so‘ng ish haftasi 42 soatga tushiriladi, keyinchalik esa to‘liq 40 soatlik tizimga o‘tiladi. Mustaqil iqtisodiy tahlilchilar va ayrim biznes doiralari bu choralarning salbiy jihatlariga e’tibor qaratib, ishlab chiqarish xarajatlari oshishi oqibatida iste’mol tovarlari narxi ko‘tarilishi va inflyatsiya tezlashishi mumkinligidan ogohlantirmoqda. Qonun tarafdorlari esa xodimlarning yetarlicha dam olishi ularning mehnat unumdorligini yanada oshirishiga ishonch bildirmoqda.
Source: www.bbc.co.uk