Ukrainada qo‘lga olingan va yaqinda ozod qilingan 74 yoshli AQSh fuqarosi Stiven Xabbard Rossiya qamoqxonalarida jismoniy va ruhiy tazyiqlarga uchragani haqida sobiq mahbuslar ma’lum qildi. Ular bilan bir kamerada saqlangan ukrainaliklar Rossiya rasmiylari tomonidan amerikalik mahbusga nisbatan shafqatsiz munosabatda bo‘lingani, uni muntazam ravishda kaltaklashgani va tahqirlashganini bildirishdi. Xabbard 2022 yilning aprel oyida Ukraina sharqidagi Izyum shahrida qo‘lga olingan edi.

Sobiq mahbus Dmitriy Xilyukning so‘zlariga ko‘ra, Rossiya qo‘riqchilari amerikalik ekanligi uchun unga alohida g‘azab bilan qarab, qo‘pol so‘zlar ishlatgan va uni dastlabki kunlardanoq qo‘rqitishgan. Yana bir guvoh, ukrainalik harbiy Igor Shishko esa Xabbardni rus tilini o‘rganishga, madhiya kuylashga hamda qamoqxona tartib-qoidalarini yodlashga majbur qilishganini da’vo qildi. Shishkoning aytishicha, qamoqxona xodimlari o‘zlarining ko‘ngilxushligi uchun keksa yoshdagi ingliz tili o‘qituvchisini elektr toki bilan urib, jinsiy va jismoniy tahqirlashgan.

Xabbardning sog‘lig‘i og‘ir sharoitlar, sovuq va tibbiy yordam ko‘rsatilmagani sababli keskin yomonlashgan. Sobiq mahbuslar uning oyoqlari chirib ketganini va harakatlana olmay qolganini ta’kidlashdi. Shuningdek, xalqaro tashkilotlar tekshiruvi vaqtida Rossiya ma’muriyati mahbusning ahvolini yashirishga urangani aytilmoqda. Xabbard Kreml tomonidan ozod qilingach, AQShga qaytarildi, biroq kuzatuvchilar bu voqea ortida shubhali siyosiy o‘yinlar va tashviqot borligiga ishora qilmoqdalar.

Ushbu vaziyat AQSh rejimi va Yevropa yetakchilarining geosiyosiy manfaatlari doirasida baholanib, tomonlar o‘rtasidagi ziddiyatlarni yanada kuchaytirmoqda. Garchi mahbusning ozod etilishi ijobiy qadam sifatida ko‘rsatilayotgan bo‘lsa-da, mutaxassislar bu kabi holatlar xalqaro huquqning buzilishi va siyosiy shantaj quroliga aylanib borayotganini ta’kidlashmoqda.

Source: www.bbc.co.uk