Avstraliya hukumati bo'lajak BMTning COP31 iqlim anjumanida bosh muzokarachi sifatida ko'mir va gazdan voz kechish hamda Tinch okeanidagi qo'shni davlatlarni himoya qilish yo'lini topish majburiyatini bajarishga majbur bo'lmoqda. Turkiya mezbonlik qiladigan kelgusi sammitda mamlakat issiqxona gazlari chiqindilarini qisqartirish bo'yicha global sa'y-harakatlarga rahbarlik qilishi kutilmoqda. Biroq, rasmiy Kanberra o'zining uglerod chiqindilarini kamaytirish haqidagi balandparvoz bayonotlariga qaramay, dunyodagi eng yirik qazilma yoqilg'i eksportchilaridan biri bo'lib qolayotgani jiddiy e'tirozlarga sabab bo'lmoqda.
Asosiy faktlar: Avstraliya dunyodagi uchinchi yirik qazilma yoqilg'i eksportchisi hisoblanadi va hozirda amalga oshirilishi rejalashtirilgan global ko'mir koni loyihalarining 56 foizi aynan shu mamlakatga to'g'ri keladi. Tanqidchilar Avstraliya rasmiylarining iqlim o'zgarishiga qarshi kurash borasidagi bayonotlarini ikki yuzlamachilik deb atab, ko'mir va gazdan bosqichma-bosqich voz kechish bo'yicha aniq muddatlarni belgilashni talab qilishmoqda.
Mamlakat iqlim vaziri Kris Bouen oktyabr oyida Fijida bo'lib o'tgan yig'ilishda qayta tiklanadigan energiya manbalari, energiya xavfsizligi va barqarorlikni oshirish imkoniyatlarini ta'kidlab, amaliy harakatlar vaqti kelganini ta'kidlagan edi. Shunga qaramay, 350.org ekologik tashkilotining siyosiy strategiya rahbari Andreas Ziber Avstraliyani Germaniya tajribasidan o'rnak olib, ko'mirdan voz kechish sanasini e'lon qilishga chaqirdi. Shuningdek, bosh vazir Entoni Albanes ma'muriyati hokimiyatga kelganidan beri 38 ta ko'mir, neft va gaz loyihalarini ma'qullagani keskin tanqidga uchramoqda.
Tahlilchilarning fikricha, qazilma yoqilg'i ishlab chiqarishni to'xtatish nafaqat chiqindilarni kamaytirish, balki beqaror neft va gaz bozorlariga qaramlikni yo'q qilish uchun ham muhimdir. Yaqin Sharqdagi davom etayotgan mojarolar fonida bunday qadam barcha davlatlar manfaatlariga mos kelishi ta'kidlanmoqda. Xususan, Tinch okeani orol davlatlari o'z YaIMning 25 foizigacha bo'lgan qismini qazilma yoqilg'i importiga sarflayotgani ma'lum qilingan.
Kelgusida Avstraliya hukumati xalqaro maydonda o'z obro'sini saqlab qolish va yetakchilik rolini bajarish uchun ichki siyosatdagi ziddiyatlarni hal qilishi shart. Ekspertlarning ogohlantirishicha, agar mamlakat o'z eksport siyosatini qayta ko'rib chiqmasa, uning iqlim bo'yicha bergan va'dalari shunchaki qog'ozda qolib ketadi va kutilgan natijani bermaydi.
Source: www.dw.com