O‘zbekistonda oila qonunchiligini mustahkamlash hamda voyaga yetmaganlar huquqlarini himoya qilish maqsadida nikoh yoshi va tartibini buzganlik uchun javobgarlik choralari sezilarli darajada kuchaytirildi. Ushbu o‘zgarishlar mamlakat rahbari tomonidan imzolangan hamda rasman e'lon qilingan kundan boshlab huquqiy ta'sir kuchiga ega bo‘ldi. Yangi tartib-qoidalar jamiyatda mavjud bo‘lgan ba'zi eskirgan qarashlarga qarshi kurashish hamda qonun ustuvorligini ta'minlashga qaratilgan.

Xususan, nikoh yoshiga yetmagan shaxs bilan haqiqatda nikoh munosabatlariga kirishish holatlari uchun jarima miqdori bazaviy hisoblash miqdorining 10 baravaridan 15 baravarigacha etib belgilandi. Taqqoslash uchun, avvalroq bu ko‘rsatkich 5 baravardan 10 baravargacha bo‘lgan. Shuningdek, voyaga yetmagan farzandlarini turmushga berayotgan yoki uylantirayotgan ota-onalar yoxud ularning o‘rnini bosuvchi shaxslarga nisbatan ham jarimalar keskin ko‘tarilib, BHMning 20 baravaridan 25 baravarigacha oshirildi.

Qonunchilikdagi eng muhim o‘zgarishlardan biri — diniy nikoh marosimlarini qonuniy qayd etishsiz o‘tkazishga taalluqlidir. Hujjatga ko‘ra, nikohi qonunda belgilangan tartibda rasmiylashtirilmagan shaxslar, jumladan, voyaga yetmaganlar bilan diniy marosim o‘tkazganlar endi BHMning 30 baravaridan 50 baravarigacha miqdorda jarima to‘laydi. Avvallari bu summa sezilarli darajada past bo‘lib, 15 baravardan 30 baravargacha cheklangan edi.

Shu bilan birga, davlat tomonidan yoshlarni oilaviy hayotga ongli ravishda tayyorlash borasida ham qo‘shimcha choralar ko‘rilmoqda. Jumladan, moliyaviy jihatdan mustaqil bo‘lgan va 21 yoshga to‘lgan yosh oilalarni rag‘batlantirish mexanizmlari joriy etilishi rejalashtirilmoqda. Statistik ma'lumotlarga ko‘ra, mamlakatdagi jami nikohlarning salmoqli qismi, aniqrog‘i 40 foizi 18-19 yoshdagi yoshlar ulushiga to‘g‘ri kelmoqda, bu esa kelgusida ijtimoiy muammolarni keltirib chiqarishi mumkin.

Source: www.gazeta.uz