Rossiya prezidenti Vladimir Putinning 19-20 may kunlari Xitoyga rasmiy tashrif buyurishi haqida Kreml rasman e'lon qildi. Ushbu tashrif ikki davlat o'rtasidagi munosabatlarning yangi bosqichga ko'tarilishini anglatadi.
Kreml bayonotiga ko'ra, Putin va Xitoy raisi Si Szinpin Moskva va Pekin o'rtasidagi “keng qamrovli sheriklik va strategik hamkorlikni yanada kuchaytirish”ni rejalashtirgan. Shuningdek, Putin Xitoy Bosh vaziri Li Tsyan bilan iqtisodiy va savdo hamkorligini muhokama qilishi kutilmoqda.
Rossiyaning TASS axborot agentligi xabariga ko'ra, tashrif 2001 yilda imzolangan “Qo'shnichilik va do'stona hamkorlik to'g'risidagi shartnoma”ning 25 yilligiga to'g'ri keladi. Bu shartnoma Moskva-Pekin munosabatlaridagi asosiy hujjat hisoblanadi.
Putin tashrifi haqidagi xabar AQSh prezidenti Donald Trampning Xitoyga deyarli o'n yil ichidagi ilk rasmiy tashrifidan bir kun o'tib kelgan. Tramp va Si keng ko'lamli savdo kelishuvlarini e'lon qilgan bo'lsa-da, Tayvan va AQSh-Isroilning Eronga qarshi urushi kabi asosiy muammolar bo'yicha ochiq muvaffaqiyatga erishmagan.
Ular Rossiya-Ukraina urushiga ham to'xtalib o'tgan. Xitoy bu urushda rasman neytral pozitsiyada va Si o'zini vositachi sifatida ko'rsatgan. Biroq, Xitoyning Putin bilan “cheksiz” ittifoqi — 2022 yilda Rossiyaning Ukrainaga to'liq bosqinidan oldin e'lon qilingan — bu pozitsiyani zaiflashtirgan.
Xitoy Reuters va boshqa axborot agentliklarining xitoy kompaniyalari Rossiyaning dron ishlab chiqarishini qo'llab-quvvatlagani haqidagi xabarlarini rad etgan. Xabarlarga ko'ra, xitoyliklar “sanoat sovutish qurilmalari” deb noto'g'ri belgilangan dvigatellarni dron yig'ish zavodlariga jo'natgan.
AQSh va Xitoy o'rtasidagi munosabatlar keskinlashgan bir paytda, Xitoy-Rossiya munosabatlari so'nggi oylarda yanada chuqurlashgan. Ular rasmiy harbiy ittifoqchi bo'lmasa-da, juda yaqin siyosiy va iqtisodiy aloqalarni saqlab kelmoqda. G'arb davlatlari Moskva bilan aloqalarni uzganidan keyin Xitoy Rossiya nefti va tovarlarini sotib olishga kirishgan.
O'tgan avgust oyida Xitoyga to'rt kunlik tashrifi oldidan Putin G'arb sanksiyalarini “kamsituvchi” deb atagan va Pekinni maqtagan. Hozirda Xitoy Rossiyaning eng yirik savdo hamkori bo'lib, operatsiyalar deyarli to'liq rubl va yuanlarda amalga oshiriladi.
O'tgan oy Si Rossiya tashqi ishlar vaziri Sergey Lavrov bilan uchrashuvda Pekin va Moskva o'rtasida “yaqinroq va kuchliroq strategik muvofiqlik”ni talab qilgan. Si o'tgan may oyida Rossiyaga tashrif buyurgan va “unilateralizm va gegemonistik zo'ravonlik”ga qarshi Moskva bilan birga turishga va'da bergan.
Source: www.aljazeera.com