Eron Islom Inqilobi Qo‘riqchilari Korpusi (IRGC) so‘nggi 24 soat ichida Hormuz bo‘g‘ozi orqali 26 ta kemaning tranzitini muvofiqlashtirganini ma’lum qildi. Bu AQSh va Tehron o‘rtasidagi tor suv yo‘lidagi harakatni tiklash bo‘yicha muzokaralar to‘xtab qolgan bir paytda sodir bo‘ldi.
“Hormuz bo‘g‘ozi orqali harakatlanish IRGC dengiz kuchlarining ruxsati va muvofiqlashtiruvi bilan amalga oshirilmoqda”, deyiladi Eron davlatga yaqin ISNA axborot agentligi tomonidan chorshanba kuni tarqatilgan bayonotda.
28 fevralda AQSh-Isroilning Eronga urushi boshlanishidan oldin bo‘g‘oz orqali global energiya eksportining taxminan beshdan bir qismi o‘tgan. Urush Tehronni suv yo‘lini blokadaga olishga undagan.
AQSh prezidenti Donald Tramp ma’muriyati bunga javoban Eron portlarini blokada qilib, mamlakatning asosiy daromad manbai bo‘lgan neft eksportini bo‘g‘di. Qarama-qarshilik global energiya bozorlariga katta bosim o‘tkazmoqda va gumanitar inqiroz xavfini keltirib chiqarmoqda.
Birlashgan Millatlar Tashkilotining Oziq-ovqat va qishloq xo‘jaligi tashkiloti (FAO) chorshanba kuni blokada 6-12 oy ichida jiddiy global oziq-ovqat narxlari inqirozini keltirib chiqarishi mumkinligi haqida ogohlantirdi. Rimda joylashgan agentlik bu buzilish endi faqat yuk tashish yoki energiya bozori muammosi emasligini ta’kidladi.
“Zarba bosqichma-bosqich rivojlanmoqda: energiya, o‘g‘it, urug‘lik, past hosil, tovar narxlarining oshishi, keyin oziq-ovqat inflyatsiyasi”, dedi FAO.
Tramp chorshanba kuni Eron bilan muzokaralarda “taraqqiyot” borligini aytdi, ammo agar Eron kelishuvga rozi bo‘lmasa, harbiy harakatlarni qayta boshlash bilan tahdid qildi. Eron tashqi ishlar vaziri Abbos Aroqchiy “urushga qaytish yana ko‘p kutilmagan hodisalarni keltirib chiqaradi” deb ogohlantirdi.
Strategik va xalqaro tadqiqotlar markazi katta ilmiy xodimi Uill Todmanning so‘zlariga ko‘ra, urushayotgan tomonlar o‘z blokadalarini kengaytirish ularga qarshi tomonga nisbatan ko‘proq ta’sir o‘tkazish imkonini berishiga ishonishadi.
Source: www.aljazeera.com