AQSh va Eron o'rtasidagi muzokaralar davom etayotgan bo'lsa-da, har ikki tomonning qarama-qarshi bayonotlari diplomatik boshi berk ko'chaga kirib qolganini ko'rsatmoqda.
AQSh prezidenti Donald Tramp o'z kabinet yig'ilishida Eron hech qanday sanksiyalarni olib tashlashni kutmasligi kerakligini ta'kidladi. "Biz sanksiyalarni yumshatish yoki pul berish haqida gapirmayapmiz", dedi Tramp.
PBS News bilan suhbatda Tramp Eron boyitilgan uranni topshirishga majbur bo'lishini yana bir bor takrorladi. "Ular boyitilgan uranni sanksiyalarni olib tashlash uchun emas, balki topshirishadi", dedi u.
Biroq Tehron 440 kg ga yaqin yadroviy materialdan voz kechmasligini bildirgan. Bir oydan ko'proq vaqt oldin Tramp Eron uranni "sekin sur'atda" topshirishga rozi bo'lganini da'vo qilgan edi, ammo Eron buni rad etdi.
Muzokaralardagi asosiy kelishmovchiliklar qatoriga AQSh sanksiyalari, Eron portlaridagi blokada va Hormuz bo'g'ozini nazorat qilish kiradi. Tramp Eron dengiz floti va havo kuchlari yo'q qilinganini va ular bitim tuzishni juda xohlashini takrorladi.
"Biz bundan qoniqmayapmiz, ammo qoniqamiz. Yoki ishni tugatishga to'g'ri keladi", dedi Tramp, harbiy harakatlarni davom ettirishga ishora qilib.
AQSh va Isroil 28 fevral kuni Eronga qarshi urush boshlagan, Oliy Rahbar Ali Xomeneiy va bir qancha yuqori martabali amaldorlarni o'ldirgan edi. Eron javoban raketa va dron hujumlarini amalga oshirgan va Hormuz bo'g'ozini yopgan.
Blokada butun dunyo bo'ylab energiya narxlarini oshirgan va AQShda inflyatsiyani kuchaytirgan. Tramp ma'muriyati bo'g'ozni kuch bilan qayta ocha olmagan.
Tramp qisqa muddatli kelishuvni rad etib, Ummonni bo'g'ozni nazorat qilishda ishtirok etishiga harbiy javob berish bilan tahdid qildi: "Ummon boshqalar kabi o'zini tutadi, aks holda ularni portlatamiz".
8 aprelda vaqtinchalik sulh kuchga kirgan bo'lsa-da, inqirozni hal qilish harakatlari to'xtab qolgan. Tramp shanba kuni mintaqaviy liderlar bilan gaplashgandan so'ng kelishuv yakunlanayotganini e'lon qilgan edi.
Oq uy Eron davlat televideniyesining Hormuz bo'g'ozini qayta ochish bo'yicha memorandum loyihasi haqidagi xabarini rad etdi. "Eron davlat ommaviy axborot vositalarining bu xabari haqiqatga to'g'ri kelmaydi", dedi Tramp ma'muriyati.
Tramp AQSh Eronning Hormuzni nazorat qilishiga yo'l qo'ymasligini va muzlatilgan Eron aktivlarini darhol bermasligini ta'kidladi. "Ular to'g'ri yo'l tutganda, pulini qaytarib olishadi", dedi u.
Source: www.aljazeera.com