Ikki yildan ko‘proq vaqt oldin G‘azo aholisi Hanin Muhammad va uning buyrak ko‘chirib o‘tkazilgan 39 yoshli singlisi Sabreen Iroq poytaxti Bag‘dodga tibbiy davolanish uchun olib ketilgan edi. Ammo Muhammad hozirda Bag‘dodning Medical City majmuasidagi xususiy shifoxonaning beshinchi qavatida qamalgan holda yashab, o‘zining olti farzandidan minglab kilometr uzoqlikda qolgan.
“Mening olti farzandim G‘azoda, men esa ularni ko‘rmay uchinchi yilga kirdim”, deydi 40 yoshli Muhammad. Uning Rafahdagi uyi Isroil kuchlari tomonidan vayron qilingan, bolalari esa Rafah va Xon Yunis o‘rtasidagi vaqtinchalik chodirlarga ko‘chirilgan.
“Men ularni boshqa odamlar orqali tekshiraman, chunki ularda internet yo‘q. Men har kimdan iltimos qilaman, aralashib, Misrga qaytishimizga yordam bersin, ro‘yxatdan o‘tib, bolalarimni ko‘raylik”, deydi u. Hozirda falastinliklar G‘azoga faqat Misrga ochilgan Rafah o‘tish joyi orqali kirib-chiqishi mumkin.
Muhammad singlisiga tibbiy hamroh sifatida Iroqqa borgan va u Iroqqa evakuatsiya qilingan 46 nafar falastinlikning bir qismi bo‘lib, ular orasida 21 bemor va 25 oila a’zosi bor. Sog‘liqni saqlash idoralari ma’lumotlariga ko‘ra, bemorlarning ahvoli og‘ir: besh onkologik bemor, to‘rt qon kasalligi bilan og‘rigan, bir yurak va bir buyrak bemori, hamda 73 000 ga yaqin falastinlikni o‘ldirgan va 172 000 dan ortiq kishini yaralagan genotsid urushida jarohatlangan 10 nafar bemor.
Guruh 2024-yil martida Iroq va Misr hukumatlari hamkorligida harbiy samolyotda Bag‘dodga olib kelingan. Bu kamdan-kam evakuatsiyalar uydagi kengroq tibbiy inqirozni ko‘rsatadi: G‘azo Sog‘liqni saqlash vazirligiga ko‘ra, 20 000 dan ortiq bemor va yaradorlar chet elga davolanish uchun kutmoqda.
Vazirlik axborot bo‘limi rahbari Zohir al-Vahediyning xabar berishicha, 1200 nafar bola umurtqa pog‘onasi shikastlanishi va falajdan aziyat chekmoqda, 4000 nafar bola esa shoshilinch chet el davosiga muhtoj. 2025-yilda 4000 dan ortiq ayol erta tug‘ruq qilgan, 4800 nafar chaqaloq past vazn bilan tug‘ilgan – urushdan oldingi ko‘rsatkichdan ikki baravar ko‘p.
Iroqdagi guruh uchun va’da qilingan boshpana tezda qamoqxonaga aylandi: hujjatlar musodara qilindi, harakat erkinligi cheklandi. Muhammadning aytishicha, Iroq rasmiylari ularning shaxsiy hujjatlarini olib, qaytarib bermagan. Falastin elchixonasi yangi pasportlar bergan, ammo Iroq hukumati tomonidan tasdiqlanmagan.
Noor Ibrohim taxallusli yosh ayol amakisining saraton kasali bilan og‘rigan xotiniga hamroh bo‘lib kelgan va to‘rt yildan beri unashtirilgan. “Bizga bu vaqtinchalik olti oylik davolanish safari bo‘ladi, deb va’da berishdi, ammo ikki yil o‘tdi”, deydi u.
65 yoshli Samah Abdul Moatiy leykemiya, jigar saratoni va qo‘l jarohati bilan kurashmoqda. Uning ikki o‘g‘li urushda o‘ldirilgan, eri G‘azoda reanimatsiyada yolg‘iz yotibdi. “Eng og‘ir tuyg‘u – shifoxona devorlari orasida qamalib, yuragim tashqarida oilam bilan birga ekanligi”, deydi u.
Evakuatsiya qilinganlar norozilik bildirishga uringanda, shifoxona ma’muriyati ularni bog‘ga ham chiqarmay qo‘ygan. Iroq Sog‘liqni saqlash vazirligi matbuot kotibi Saif Albadr qo‘ng‘iroqlarga javob bermagan, vazirlik aloqalar bo‘limi rahbari Ruba Falloh Hasan esa bu “siyosiy masala” ekanini aytgan.
Hukumat matbuot kotibi Haydar al-Abudiy masalani ko‘rib chiqishga va’da bergan. Ammo falastinliklarning aytishicha, hujjatlari qaytarilsa ham, samolyot chiptalariga puli yo‘q va ular Misrga qaytish uchun xayriya tashkiloti yoki hukumat yordamiga muhtoj.
Source: www.aljazeera.com