Hizbulloh rahbari Naim Qosim Vashingtonda Livan va Isroil o‘rtasida imzolangan ramka kelishuvini “xorlik, sharmandalik va suverenitetni topshirish” deb baholadi.
Shanba kuni e’lon qilingan bayonotda Qosim Isroilning Livandan chiqib ketishini Hizbullohning qurolsizlanishiga bog‘lashni rad etdi. AQSh vositachiligidagi kelishuvning asosiy qismi aynan shu bandni o‘z ichiga oladi.
“Biz ishg‘olni [Isroilni] mag‘lub etish uchun maydonda qarshilik ko‘rsatishda davom etamiz… Biz og‘ir sharoitlarda maydonni tark etmadik va uni tark etmaymiz”, dedi Qosim.
Hizbulloh rahbari, shuningdek, Livan hukumatini Isroil bilan kelishuvni imzolash orqali “ko‘p yillar davomida” ishg‘olni qonuniylashtirishda aybladi va bu “bu yerlarni sionistik tuzilmaga qo‘shib olinishiga olib kelishi mumkin” dedi.
Isroil bosh vaziri Binyamin Netanyaxu, moliya vaziri Bezalel Smotrich va boshqa amaldorlar Hizbullohning qurolsizlanishidan qat’i nazar, Isroil Livanda qolishi mumkinligini aytishgan. Smotrich: “Biz u yerda Hizbulloh qurolsizlanmaguncha va menimcha undan keyin ham qolamiz, chunki bizga himoyalanadigan chegaralar kerak”, dedi.
Kelishuv Isroilni janubiy Livandan chiqib ketishga majburlamaydi. Al Jazira muxbiri Zayna Xodrning ta’kidlashicha, matnda “chekinish” so‘zi yo‘q. Buning o‘rniga, matn “normallashuv yo‘li” bo‘lib, ikki davlat bir-birining “tinchlikda” yashash huquqini tan oladi, urush holatini rasman tugatish niyatini bildiradi va AQSh vositachiligida to‘g‘ridan-to‘g‘ri muzokaralar olib boradi.
Imzolanishdan so‘ng, Hizbulloh tarafdorlari Juma kuni kechqurun Bayrut ko‘chalariga chiqib, shinalarni yoqib, aeroportga olib boruvchi yo‘lni to‘sib qo‘yishdi. Ular kelishuvga, shuningdek, Isroil kuchlarining Livan hududida qolishi va janubdagi havo hujumlariga qarshi norozilik bildirishdi.
Kelishuvga qaramay, Livan davlat axborot agentligi (NNA) Isroil kuchlari shanba kuni ertalab Markaba va Nabatiya al-Favqa shaharlari yaqinida bombardimon qilganini xabar qildi. NNAga ko‘ra, Isroil kuchlari kechasi Markaba yaqinida, Isroil-Livan chegarasidan 1,5 km uzoqlikda bombardimon qilgan.
Livan amaldorlari Hizbulloh kelishuv va undan oldingi muzokaralarda ishtirok etmaganiga qaramay, kelishuvga optimistik qarashmoqda. Livan deputati va sobiq adliya vaziri Ashraf Rifi kelishuvni ma’qullab, Livan nihoyat “davlat kabi harakat qilmoqda” dedi. U “Livan qarorlarini Eron loyihasiga garov bo‘lib qolishi yoki Hizbullohning davlat va uning institutlari ustidan hukmronligi davom etishi endi qabul qilinishi mumkin emas” deb qo‘shimcha qildi.
Livan deputati va “Erkin vatanparvarlik harakati” rahbari Jebran Basil kelishuv “mas’uliyatli munosabatni talab qiladi” dedi. Hizbulloh boshchiligidagi noroziliklarga javoban, prokuror Ahmad Rami al-Hajj tartibsizliklarning oldini olish uchun Livan xavfsizlik kuchlariga buyruq berdi va qonunbuzarlarni aniqlashni so‘radi.
Isroilning sobiq elchisi Alon Pinkas kelishuvning ishlashiga shubha bilan qaradi: “Bu kelishuv Isroil va Livan o‘rtasida AQSh bilan, ammo Isroil va Livan o‘rtasida hududiy muammolar yo‘q; muammo Hizbullohda”. Hizbulloh deputati Hasan Fadlallah esa, Livan armiyasining Vashington kelishuvini amalga oshirishga urinishi “fuqarolar urushiga” olib kelishi mumkinligini aytdi.
Source: www.aljazeera.com