AQSh Senatining moliya qo‘mitasidagi yetakchi demokrat senator Ron Vayden tomonidan e’lon qilingan yangi hisobotda Wall Street banklari sharmandali moliyachi Jeffri Epsteynning xatti-harakatlariga «ko‘z yumgani» haqida dalillar keltirilgan.
Seshanba kuni e’lon qilingan hisobotda Vayden banklarning harakatlari «Epsteynga o‘z qurbonlarini jalb qilish, ularni ushlab turish va tashish uchun foydalangan katta miqdordagi naqd pullarga bevosita kirish imkonini bergani» ta’kidlangan. Uning so‘zlariga ko‘ra, bu uning jinsiy savdo tarmog‘ining bir qismi bo‘lgan.
Vayden, shuningdek, bank yozuvlari va sud hujjatlari «mamlakatdagi eng yirik Wall Street banklari boy mijozni saqlab qolish uchun jinsiy savdo va pul yuvishning aniq dalillarini e’tiborsiz qoldirishni tanlaganini ko‘rsatadigan hayratlanarli namunani» ochib berishini qo‘shimcha qildi.
Hisobotda Epsteynni federal nazoratdan himoya qilishdan tashqari, banklar shubhali xatti-harakatlar haqida xabar berishni talab qiladigan federal pul yuvishga qarshi qonunlarni ham buzgan bo‘lishi mumkinligi aytilgan. Vayden Adliya vazirligi va Moliya vazirligini Epsteyn bo‘yicha tergovda lozim darajada harakat qilmaganlikda aybladi.
Eslatib o‘tamiz, moliyachi 2019-yilda Nyu-York qamoqxonasida federal jinsiy savdo ayblovlari bo‘yicha sudni kutayotganda o‘z joniga qasd qilgan holda topilgan edi. Hisobot respublikachi va demokrat tanqidchilar Epsteyn tergovi nima uchun AQShda juda kam jinoiy ayblovlarga olib kelganini so‘rayotgan bir paytda chiqdi.
Vayden hisobotni «prokurorlar, tergovchilar va Kongress a’zolari uchun Epsteyn sinfini javobgarlikka tortishni boshlash uchun tayyor yo‘l xaritasi» deb atadi. Hisobotda JPMorgan Chase, Deutsche Bank va Bank of America faoliyati tilga olingan va bir qancha bankirlar tergov qilinishi kerakligi aytilgan.
Tergovchilar Bank of America milliarder investor Leon Blekdan Epsteynga 170 million dollar to‘lovlar haqida xabar bermasdan, federal pul yuvishga qarshi qonunlarni «ehtimol buzganini» aytishdi. Shuningdek, JPMorgan Chase rahbarlari Epsteynga shaxsiy hisoblar o‘rniga «shirkatlar orqali naqd pul yechishni o‘rgatgani» va bu bilan ma’lumotlarni yashirishga yordam bergani ta’kidlangan.
Uchala bank ham Epsteyn qurbonlari bilan ko‘p millionli kelishuvlarga erishgan, ammo aybni tan olmagan. Bank of America vakili «bank noto‘g‘ri ishlarga yordam bermagan» desa, Deutsche Bank «Epsteyn bilan tarixiy aloqadan afsusda ekanini» bildirdi. JPMorgan Chase izoh bermadi.
Demokratlar Tramp ma’muriyatining Epsteyn fayllari bilan ishlashini tanqid qilmoqda, biroq bu masala ikki partiyaviy qo‘llab-quvvatlashga ham ega. Noyabr oyida Senat va Vakillar palatasi Adliya vazirligidan barcha fayllarni 30 kun ichida e’lon qilishni talab qiluvchi qonunni qabul qilgan edi. Yanvar oyida barcha fayllar e’lon qilingani aytilgan bo‘lsa-da, ularning qizil chiziqlar bilan yopilgani tanqid qilingan.
Endi qonunchilar to‘liq, qizil chiziqsiz fayllarga kirish ta’minlanmasa, jinoiy jazo choralarini nazarda tutuvchi yangi qonun loyihasini taqdim etishdi. Vayden hisoboti yanvar oyidagi e’londan keyingi eng jiddiy ayblovlarni o‘z ichiga oladi va noyabrdagi oraliq saylovlardan uch oy oldin chiqdi.
Tramp Epsteyn jinoyatlari haqida hech qanday ma’lumotga ega emasligini bir necha bor aytgan, ularning do‘stligi 2000-yillarning boshlarida tugaganini ta’kidlagan. Vitse-prezident JD Vens esa ma’muriyat ma’lumotni yashirishga urinmayotganini, lekin «aloqada xatoga yo‘l qo‘yganini» aytdi. So‘rovlar amerikaliklarning Epsteyn fayllari atrofidagi shaffoflik va javobgarlikdan chuqur norozi ekanini ko‘rsatmoqda.
Source: www.aljazeera.com