Germaniyada asos solingan, ammo butun dunyoda muvaffaqiyat qozongan Hyrox yugurish va funksional mashqlarni o‘ziga xos musobaqa formatida birlashtiradi. 2017-yilda oddiy g‘oya sifatida boshlangan bu loyiha bir necha yil ichida dunyoning eng tez rivojlanayotgan fitnes harakatlaridan biriga aylandi.
Formatni tajribali tadbir tashkilotchisi Kristian Tetzke, kommunikatsiya bo‘yicha mutaxassis Maykl Trautmann va Germaniya milliy chim ustida xokkey jamoasining sobiq a’zosi, 2008 va 2012 yilgi Olimpiada o‘yinlari chempioni Morits Fyurste ishlab chiqdi. Ularning asosiy g‘oyasi juda oddiy edi: yugurish tadbiri atmosferasini sport zalidagi funksional kuch mashqlari intensivligi bilan birlashtirgan musobaqa yaratish.
Hyrox sakkiz funksional stansiya va ular orasidagi sakkiz kilometrlik yugurishlardan iborat. Fyurste DW’ga bergan intervyusida: “Odamlar o‘zlarini sinashni yoki boshqalar bilan raqobatlashishni, musobaqada qatnashishni va ichki jinlariga qarshi kurashishni yaxshi ko‘radilar”, dedi. Uning so‘zlariga ko‘ra, hamma buni allaqachon qilmoqda, Hyrox esa buni musobaqa formatiga standardlashtiradi.
Ta’sischilar global sport landshaftini tahlil qilib, bozorda o‘rnatilgan sport turlari orasida bo‘shliq borligini aniqladilar. Fyurste: “Tennis, futbol yoki to‘p o‘yinlari kabi ko‘pchilik sport turlari juda aniq belgilangan. Ular yuzlab yillar davomida mavjud, ammo sport olamining sport zali bilan bog‘liq qismi hech qachon aniq belgilanmagan. Biz bu odamlarga sog‘lom bo‘lish yoki oynaga qarashdan tashqari mashq qilish uchun maqsad bermoqchi edik”, dedi.
Hyrox sport zali mashqlari asosida musobaqa yaratishga urinishlarning yagona misoli emas. CrossFit, ehtimol, uning eng mashhur raqibi hisoblanadi. U 2007-yilda boshlangan, har kuni o‘zgaradi va og‘ir atletika hamda gimnastikani o‘z ichiga oladi. Hyrox esa har safar bir xil bo‘lib, ko‘proq funksional fitnes rivojlanishini taklif qiladi. DEKA Fit ham uslub jihatidan Hyrox’ga eng yaqin, biroq uning global qamrovi AQShdagi mahalliy filiallarga qaratilganligi sababli cheklangan.
Fyurste uchun muvaffaqiyat ta’rifi poyga oxirida sodir bo‘ladigan narsadir. “Hech kim poygani energiya zaxirasi bilan tugatmaydi; hamma butunlay charchagan bo‘ladi. Ammo hamma keyingi safar tezroq bo‘lish haqida o‘ylaydi”, dedi u. Hyrox mashq qilishning yagona usuli emas, lekin Fyurste musobaqaga tayyorgarlik ko‘rishning yaxshi usuli deb hisoblaydi.
Standartlashtirilgan format tadbirlarni butun dunyoda solishtirish imkonini beradi, xoh Gamburgda, xoh Londonda, Nyu-Yorkda yoki Sidneyda bo‘lsin. Natijada, so‘nggi yillarda qiziqish keskin oshdi. 2025-yilda “Sports Illustrated”ga bergan intervyusida Fyurste Hyrox uchun ikkita muhim daqiqani eslatdi: birinchisi, birinchi tadbirga 650 ishtirokchi kelganida, ikkinchisi, pandemiyadan keyin 2022-yilda Londondagi tadbir chiptalari sotilib bitganida. O‘shanda ular nimagadir erishganliklari aniq bo‘ldi.
2022-23 yilgi mavsumda Hyrox musobaqalarida taxminan 90 000 sportchi ishtirok etdi. 2025-yilga kelib, bu raqam 650 000 dan oshdi. Fyurste: “Biz borgan har bir bozorda dastlabki ikki-uch yil ichida ulkan o‘sishni ko‘rdik. Bir tadbirdan ikkinchisiga o‘sish 100% dan kam bo‘lmagan. Bu mahsulot ishlayotganini ko‘rsatadi. Bu ishtirokchilar uchun ajoyib tajriba”, dedi.
Bu mavsumda butun dunyo bo‘ylab milliondan ortiq sportchi Hyrox tadbirlarida qatnashishi kutilmoqda. Fyurste: “Bu biz na trend, na tor doiradagi sport ekanligimizni ko‘rsatadi. Bu biz sport olamida o‘z izimizni qoldirganimizni anglatadi”, dedi. Hyrox hozirda dunyoning 30 ga yaqin mamlakatidagi 85 dan ortiq shaharlarda mavjud. Tadqiqotlar seriyaning g‘ayrioddiy o‘sishini tasdiqlaydi: 2023-24 yilgi mavsum oxiriga kelib 278 000 dan ortiq finisher qayd etilgan.
Fyurste: “Men ko‘p sarmoya kiritdim va yillar davomida sohada ishlagan odamlar bilan uchrashdim. Hozirgi holatimga erishish va bu jamoaning bir qismi bo‘lish uchun hamma narsani xavf ostiga qo‘yishim kerak edi”, dedi. U Hyrox muvaffaqiyatiga shubha qilmagan bo‘lsa-da, bunday ulkan muvaffaqiyat bo‘lishini tasavvur ham qilmagan edi. Endi navbatdagi maqsad – 2032-yilda Brisbendagi Olimpiada dasturiga Hyrox’ni kiritish. Bu butun dunyoda mashhur bo‘lgan fitnes tadbirini eng katta sport sahnasiga olib chiqishni anglatadi.
Source: www.dw.com