Isroilning yetakchi inson huquqlari tashkiloti B'Tselem dushanba kuni e'lon qilgan «Yo'q qilish loyihasi» nomli hisobotida Isroil hukumati bosib olingan G'arbiy Sohilda «Falastin mavjudligini o'chirish» maqsadida tizimli va jadallashtirilgan kampaniya olib borayotganini ma'lum qildi. Hisobotda ta'kidlanishicha, bu jarayon 2022-yil oxiridan, ayniqsa 2023-yil oktabrdagi Hamas hujumidan so'ng jadallashgan.
B'Tselem ijrochi direktori Yuli Novakning so'zlariga ko'ra, «Falastinliklar G'arbiy Sohilda boshdan kechirayotgan voqealar alohida hodisalar emas. Bu hayotning har bir sohasiga kirib boradigan yagona siyosiy loyihadir». Hisobot 2000 ga yaqin falastinliklarning guvohliklariga asoslangan bo'lib, Isroilning beshta o'zaro bog'liq mexanizmini sanab o'tadi.
Birinchidan, Isroil «harbiy kuchlar va qurollangan ko'chmanchi militsiyalari orqali zo'ravonlik, qo'rquv va majburlashni joriy etmoqda». 2023-yil oktabrdan 2026-yil sentabrgacha Isroil bosib olingan G'arbiy Sohilda kamida 1107 falastinlikni o'ldirgan. Kamida 75 falastin jamoasi majburiy ko'chirilgan, qurollangan ko'chmanchilar 1 million 70 ming dunamdan ortiq yerni (G'arbiy Sohilning 18 foizini) egallab olgan. Shimoliy G'arbiy Sohildagi qochqinlar lagerlaridan 33 mingga yaqin falastinlik ko'chirilgan.
Ikkinchidan, Isroil falastinliklarning harakatlanishini cheklaydi: BMT ma'lumotlariga ko'ra, o'tgan yil oxiriga kelib hududda 925 ta harakat to'sig'i, jumladan yo'l to'siqlari va uchuvchisiz nazorat punktlari qayd etilgan. Uchinchidan, iqtisodiyot ataylab bo'g'ilib, ishsizlik 2022-yildagi 13,1 foizdan 2024-yilda 31 foizdan oshgan. To'rtinchidan, Isroil siyosiy tashkilotchilikni jinoiy javobgarlikka tortadi, namoyishlarni bostiradi va faollar, talabalar va jurnalistlarni hibsga oladi. 2023-yil oktabrdan buyon G'arbiy Sohilda kamida 60 falastinlik jurnalist hibsga olingan.
B'Tselem xalqaro hamjamiyatni Isroilning huquqbuzarliklarini alohida hodisalar sifatida ko'rishni to'xtatishga va uning harakatlariga sheriklikni tugatishga chaqirdi. Tashkilot falastinliklarni himoya qilish va Isroilning harbiy boshqaruvi hamda aparteid tizimini demontaj qilish uchun zudlik bilan global choralar ko'rishga chaqirdi. «Falastinliklar kuchayib borayotgan zo'ravonlikka duchor bo'lmoqda, Isroil esa G'arbiy Sohildagi yo'q qilish loyihasini ilgari surmoqda. Hukumatlar bu jinoyatlarni qoralab, Isroilga jazosizlikni ta'minlay olmaydi», — dedi Novak.
Source: www.aljazeera.com