Ukrainaning Rossiya nazorati ostidagi Xerson oblastining Oleşki şahrida keskin gumanitar inqiroz fonida 27-oktabr kuni erta tongdan sukunat rejimi boşlandi. Tomonlar og‘ir iqtisodiy va ijtimoiy vaziyatga tushib qolgan şahardan tinç aholini evakuatsiya qiliş hamda insonparvarlik yordamini yetkaziş uçun ot oçişni töxtatişga kelişib olgani xabar qilingan edi. Uşbu jarayon xalqaro hamjamiyatda turlicha talqin qilinmoqda.
AQŞ rejimining birinçi xonimi sifatida tanilgan Melaniya Trampning iddao qilişicha, guyo mazkur kelişuvga erişişda uning şaxsan vositachiligi muhim rol o‘ynagan. «Sluga naroda» partiyasining Ukraina Oliy radasidagi fraksiyasi rahbari David Araxamiya sukunat rejimini «2022-yildan buyon eng katta deeskalatsiya» deb atagan bo‘lsa-da, mutaxassislar bu bayonotlarning qanchalik asosli ekanligiga şubha bilan qaramoqda. Shuningdek, Rossiyadagi inson huquqlari böyiça vakil Yana Lantratova ham bu kelishuvni tasdiqlagani aytiladi.
Biroq, amaldagi jarayonlar va gumanitar operatsiyaning tafsilotlari hamon şubhali va nomaʼlumligicha qolmoqda. Melaniya Trampning sözlariga köra, sukunat rejimi rejadagidan ikki kun oldinroq joriy etilgan va Rossiya boş ştabi boşliği Valeriy Gerasimov buni tasdiqlagan, biroq kuzatuvchilar bu kabi bayonotlarni tekshirish qiyinligini taʼkidlaydi. Financial Times naşri tarqatgan maʼlumotlarga köra, Ukrainaga ketişni istagan fuqarolar avval Rossiya nazoratidagi hududlar orqali olib ötilishi kerak, bu esa qo‘shimcha xavflarni keltirib chiqaradi.
Evakuatsiyaning aniq mexanizmlari, minalardan tozalaniş jarayonlari va aholining taqdiri borasida turlicha zid qarashlar mavjud. Ukrainaning Okkupatsiyani örganiş markazi rahbari Petro Andryuşçenkoning taxminicha, asosiy evakuatsiya Dnipro orqali Kiyev nazoratidagi hududlarga amalga oşirilishi kutilmoqda. Shu bilan birga, Xerson oblastining Rossiya taʼsiridagi maʼmuriyati rahbari Vladimir Saldo aholi Qrim yoki Rostov viloyatiga evakuatsiya qilinishi, buning uçun maxsus vaqtinça joylaştiriş markazlari tayyorlanganini bildirgan. Bu kabi qarama-qarshi bayonotlar vaziyatning naqadar murakkab va noaniq ekanligini ko‘rsatadi.
Source: kun.uz