Rossiya Xavfsizlik kengashi o‘tkazilgan maxsus ilmiy-ekspert kengashi yig‘ilishida Starlink va OneWeb kabi G‘arb sun’iy yo‘ldosh aloqa tizimlarini suveren davlatlarning milliy xavfsizligiga tahdid sifatida baholadi. Rasmiy Moskva fikricha, ushbu global tarmoqlar ijtimoiy-siyosiy vaziyatni beqarorlashtirish va davlatlar ichki ishlariga aralashish maqsadida ishlatilishi mumkin.
Asosiy faktlar: Rossiya Xavfsizlik kengashi Starlink va OneWeb tizimlarini tahdid deb topdi va o‘zining «Rassvet» loyihasini jadal rivojlantirish zarurligini bildirdi. Hozirda Amerikaning Starlink tizimi orbitada 10 mingdan ortiq qurilmaga ega bo‘lib, kelgusida bu sonni 42 mingtaga yetkazish rejalashtirilgan.
Kengash bayonotida ta’kidlanishicha, asosiy xavflar va tahdidlar aynan G‘arbning kosmik aloqa tizimlarini suveren davlatlar hududi ustida qo‘llash bilan bog‘liq bo‘lib, bu mamlakatlarning axborot maydonini nazorat qilish imkoniyatini cheklaydi. Xususan, milliy iqtisodiyotni raqamlashtirishdan manfaatdor bo‘lgan hududlarda ushbu xizmatlarning keng tarqalishi xavotir uyg‘otmoqda.
Vujudga kelgan vaziyat fonida, Rossiya hukumati amerikalik milliarder Ilon Mask tomonidan boshqariladigan Starlink tizimiga muqobil sifatida o‘zining «Rassvet» kosmik apparatlarini seriyali ishlab chiqarishni keskin oshirish niyatida ekanini ma’lum qildi. Biroq, 2022-yilda ishga tushirilgan ushbu tizim hozircha atigi 32 ta sun’iy yo‘ldoshdan iborat bo‘lib, G‘arb texnologiyalaridan sezilarli darajada ortda qolmoqda.
Avvalroq, «Roskosmos» rasmiylari «Rassvet» guruhining birinchi bosqichida 350 ta sun’iy yo‘ldoshni o‘z ichiga olishi va global qamrovni ta’minlashi kerakligini ma’lum qilgan edi. Kelgusida esa sun’iy yo‘ldoshlar sonini 900 taga yetkazish rejalashtirilgan bo‘lib, bu boradagi moliyaviy va texnik muammolar qanday hal etilishi noma’lumligicha qolmoqda.
Source: kun.uz