Ispaniyada 11-noyabr, chorshanba kuni uy-joy narxlari va ijara haqining keskin oshishiga qarshi o‘tkazilgan umummilliy ish tashlash va norozilik namoyishlari mamlakatning bir qator shaharlarida yuz minglab odamni ko‘chaga chiqardi. DPA agentligining xabariga ko‘ra, bu so‘nggi 14 yildagi birinchi umummilliy ish tashlash bo‘lib, u Ispaniya ijtimoiy-iqtisodiy hayotining muhim qismini qisman falaj qildi; aksiyalar parlament saylovlaridan ikki yarim hafta oldin bo‘lib o‘tayotgani siyosiy keskinlikni yanada oshirdi. Noroziliklar asosan tinch o‘tgan bo‘lsa-da, Barselonada tartibsizliklar kuzatildi: yuzlarini yashirgan ayrim guruhlar do‘kon vitrinalarini sindirgan, chiqindi konteynerlariga o‘t qo‘ygan va rejim politsiyasiga shisha idishlar, toshlar hamda petardalar uloqtirgan.
Asosiy faktlar: Madridda rejim ma’lumotlariga ko‘ra 120 ming, tashkilotchilar bahosiga ko‘ra 600 ming nafar odam aksiyalarda qatnashgan; Barselonada rejim politsiyasi 55 ming ishtirokchini qayd etgan. CCOO kasaba uyushmasi ish tashlashni “to‘liq muvaffaqiyat” deb atagan, ish beruvchilarning CEOE birlashmasi esa qatnashish darajasi “minimal” bo‘lib, xodimlarning 10 foizdan kami ishtirok etganini da’vo qilgan.
Noroziliklar Ispaniyada uy-joy bozoridagi uzoq yillik bosim fonida avj oldi: ijara narxlari daromadlarga nisbatan tez o‘sib, yosh oilalar va kam ta’minlangan qatlamlar uchun hamyonbop uy-joy topish qiyinlashgan. Sayyohlikning kuchayishi, qisqa muddatli ijara platformalarining kengayishi, inflyatsiya va nomuvofiq ish haqlari vaziyatni yanada og‘irlashtirgani kuzatiladi. Ispaniya rejimining so‘l qanoti, xabarlarga ko‘ra, namoyishchilarni qo‘llab-quvvatlagan, o‘ng qanot muxolifat esa noroziliklarni mafkuraviy maqsadlarga yo‘naltirilgan deb baholagan. Bu ziddiyat saylovoldi kurashida uy-joy masalasini asosiy siyosiy maydonga chiqardi.
CCOO kasaba uyushmalari birlashmasi ish tashlashni tashkilotchilar kutganidan ham muvaffaqiyatli o‘tgan “to‘liq muvaffaqiyat” deb e’lon qildi. Uning X ijtimoiy tarmog‘idagi bayonotida “Elektr energiyasi iste’moli ish kuniga emas, balki yakshanba kuniga xos darajaga tushdi. Ispaniyada sanoat va iqtisodiyotning strategik ahamiyatga ega tarmoqlari faoliyati to‘xtadi” deyilgan. Biroq ish beruvchilarning CEOE birlashmasi bu bahoga qarshi chiqib, ish tashlashda ishtirok “minimal” bo‘lganini va xodimlarning 10 foizdan kamrog‘i qatnashganini ma’lum qildi. DPA qayd etishicha, Madriddagi raqamlar ham bahsli: rejim 120 ming ishtirokchini ko‘rsatsa, ijarachilar uyushmalari 600 ming deb hisoblagan; Barselonada esa rejim politsiyasi 55 ming kishini qayd etgan. RTVE telekanali Barselonadagi tartibsizliklarda yuzlarini yashirgan bir guruh o‘ng qanot ekstremistlar ayblanganini xabar qilgan.
Hozircha Ispaniya rejimi uy-joy inqirozini yumshatish uchun qanday aniq choralar taklif qilishini ochiq aytmagan; saylovlar yaqinlashgani sari bu masala hukmron rejim va muxolifat o‘rtasidagi bahsning markaziga aylanishi mumkin. Kasaba uyushmalari va ijarachilar uyushmalari norozilikni davom ettirishga tayyorligini bildirgan bo‘lsa, ish beruvchilar ish tashlashning iqtisodiy zararini ta’kidlamoqda. Keyingi haftalarda yangi namoyishlar, siyosiy ayblovlar va uy-joy bo‘yicha qisqa muddatli ijara qoidalarini kuchaytirish bo‘yicha ehtimoliy qadamlar kutiladi.
Source: kun.uz