Eron rasmiylari bu hafta boshida Hormuz bo‘g‘ozi yaqinida Amerika Qo‘shma Shtatlarining MQ-9 Reaper dronini yangi ishlab chiqilgan Arash-e Kamangir havo hujumidan mudofaa tizimi yordamida urib tushirilganini ma’lum qildi. Mutaxassislarning fikricha, bu Tehronning Isroil va AQSh hujumlariga qarshi turish qobiliyatini saqlab qolganligini ko‘rsatadi.

Eron ommaviy axborot vositalari dronning Qeshm oroli yaqinida urib tushirilganini va bu mahalliy ishlab chiqilgan tizimning birinchi jangovar qo‘llanilishi ekanligini xabar qildi. Arash-e Kamangir tizimi yashirin samolyotlarni aniqlash qobiliyatiga ega ekanligi aytilmoqda, ammo texnik tafsilotlar kam.

AQShning dunyodagi eng muhim dengiz yo‘llaridan biri yaqinida dron yo‘qotishi, Bandar Abbos yaqinidagi Eron harbiy ob’ektiga yangi hujumlar uyushtirilgani haqidagi xabarlar fonida sodir bo‘ldi. Eron Islom inqilobi qo‘riqchilari korpusi (IRGC) keyinchalik o‘ch olish maqsadida “Amerika havo bazasiga” hujum qilganini e’lon qildi.

Tahlilchilarning ta’kidlashicha, Eronning Arash-e Kamangir tizimi inqilobiy yangi qurol emas, balki mobil va arzon havo hujumidan mudofaa vositalariga o‘tishning navbatdagi bosqichidir. Ushbu tizimlar an’anaviy radar stansiyalariga qaraganda yashirish va tez joylashtirish osonroq.

London Qirollik kolleji xavfsizlik fanlari katta o‘qituvchisi Mark Xilbornning so‘zlariga ko‘ra, “Eron raketa dizaynining turli shakllarida o‘zini-o‘zi ta’minlashga erishdi va Ukraina kabi urush iqtisodiyotini o‘zgartirishda aqlli bo‘ldi. Arzon, oddiy tizimlar murakkab tizimlarni xavf ostiga qo‘yishi mumkin.”

Eronning mudofaa strategiyasi texnologik tenglikdan ko‘ra chidamlilik va harakatchanlikka asoslangan. Mutaxassislarning fikricha, Eronning havo hujumidan mudofaa tarmog‘i jiddiy zarar ko‘rgan bo‘lsa-da, mobil tizimlar doimiy, cheklangan past darajadagi havo tahdidini saqlab qolishga imkon beradi, bu esa AQSh va Isroilni qimmatroq uzoq masofali qurollarga tayanishga majbur qiladi.

Source: www.aljazeera.com