Kiev, Ukraina – Asrlar davomida ruslarning “Ural tog‘lari ortida” degan iborasi “xorijiy bosqindan xavfsiz” degan ma’noni anglatgan. Napoleon 1812-yilda yoki fashistlar Germaniyasi 1941-yilda hujum qilganda, Rossiyaning Yevropa qismini Sibirdan ajratib turuvchi tog‘ tizmasi ortidagi hududlar tinch aholi va harbiy zavodlarni evakuatsiya qilish uchun yetarlicha xavfsiz hisoblangan.
Biroq endi bunday emas. Aprel oyi oxirida ukrainalik dronlar to‘dasi Ural mintaqasining ma’muriy poytaxti Yekaterinburgga hujum qildi. Bu shahar Ukraina chegarasidan 1800 km dan ortiq masofada joylashgan. Ukraina dronlari havo hujumidan mudofaa tizimlari uchun qismlar ishlab chiqariladigan zavodga zarba berishni maqsad qilgan va birinchi hujumdan beri Yekaterinburg aeroporti kamida besh marta yopilgan.
Mahalliy aholi oziq-ovqat ta’minoti qisqarishi, iqtisodiyotning keskin pasayishi va yoqilg‘i tanqisligidan vahimaga tushgan. “Narxlar oshmoqda, do‘konlar yopilmoqda, yoqilg‘i quyish shoxobchalarida navbatlar paydo bo‘ldi, kanistrlarga benzin quyishmayapti”, deydi Yekaterinburgdagi kichik biznes egasi Anatoliy (ismi o‘zgartirilgan). Uning so‘zlariga ko‘ra, odamlar falokat kutmoqda va “hamma oziq-ovqat zaxirasini yig‘ishga urinmoqda”.
Rossiyaning yozgi hujumi muvaffaqiyatsizlikka uchradi. Buning o‘rniga prezident Vladimir Putin 2022-yilda ishlab chiqilgan Istanbul kelishuvlari asosida tinchlik muzokaralarini qayta boshlashni xohlaydi. Biroq kuzatuvchilarning fikricha, Putin shunchaki vaqt sotib olishga urinmoqda. Germaniyaning Bremen universiteti tadqiqotchisi Nikolay Mitroxinning ta’kidlashicha, “2022 yil kuzidan beri birinchi marta Ukrainaning urushda g‘alaba qozonish imkoniyati paydo bo‘ldi”.
Kremlparast tahlilchi Sergey Markov Moskvaning talablarini sanab o‘tdi: Ukrainani “denatsifikatsiya qilish”, qurolsizlantirish, “neytral” maqom berish va NATOga a’zo bo‘lishni taqiqlash, rus tiliga nisbatan “repressiyalarni” to‘xtatish, Donbas va Qrimni Rossiya tarkibida tan olish. Ukraina esa bu talablarni rad etishi mumkin.
Ukraina dronlarining “sanksiyalari” Rossiya iqtisodiyotining “tarkibiy charchash” belgilariga hissa qo‘shmoqda. Shvetsiyaning Kil iqtisodiyot instituti hisobotiga ko‘ra, “Rossiya uchun haqiqiy iqtisodiy yakunning konturlari ko‘rinmoqda. Iqtisodiyot qulab tushmagan bo‘lsa-da, tarkibiy poydevor tezda yemirilmoqda”.
Ko‘plab ukrainaliklar bu vaziyatdan shadenfroyd (birovning baxtsizligidan zavqlanish) hissini boshdan kechirmoqda. “Bu men his qilayotgan narsani tasvirlash uchun ajoyib so‘z”, deydi moliyaviy maslahatchi Xanna Onopriyenko. Uning Kiev markazidagi mahallasi rus dronlari hujumlaridan vayron bo‘lgan. “Shunday bo‘lsa-da, ular boshdan kechirayotgan narsa biz boshdan kechirganlarning besh foizini tashkil etishini tushunaman”, deya qo‘shimcha qildi u.
Source: www.aljazeera.com