Seshanba kuni Nyu-Yorkda Birlashgan Millatlar Tashkiloti Bosh Assambleyasining (BMT BA) yillik yuqori darajali umumiy munozaralari boshlanadi. Unda 130 ga yaqin davlat va hukumat rahbarlari minbarga chiqishi kutilmoqda. Bu BMT BAning asosiy yillik tadbiri bo'lib, sessiya 8-sentabrda Bangladesh vakili Xalilur Rahmon raislikni qabul qilishi bilan boshlangan edi.
Munozaralar seshanba, 22-sentabrda ochilib, shanba, 26-sentabrgacha davom etadi va dushanba, 28-sentabrda qayta tiklanadi. Yakshanba kuni majlislar o'tkazilmaydi. Har kuni ikki sessiya: mahalliy vaqt bilan 9:00 dan 14:45 gacha (GMT 13:00–18:45) va 15:00 dan 21:00 gacha (GMT 19:00–01:00). Nutqlar uchun ixtiyoriy 15 daqiqa cheklovi belgilangan, ammo ko'pchilik undan oshib ketadi.
Sessiyani BMT Bosh kotibi Antonio Guterrish o'zining yillik ma'ruzasi bilan ochadi va bu uning so'nggi nutqi bo'lishi kutilmoqda. So'ngra BMT BA raisi Xalilur Rahmon munozaralarni rasman boshlaydi. An'anaga ko'ra, birinchi bo'lib Braziliya so'zga chiqadi – bu amaliyot 1955-yilda boshlangan. Mezbon davlat sifatida AQSh ikkinchi bo'lib gapiradi va Prezident Donald Tramp seshanba kuni ertalab soat 9:45 atrofida (GMT 13:45) minbarga chiqishi kutilmoqda.
Qolgan a'zo davlatlar uchun nutq tartibi vakillik darajasi (davlat rahbari, hukumat boshlig'i yoki vazir), bildirilgan afzalliklar va geografik muvozanat asosida belgilanadi. Muqaddas Taxt (Vatikan), Falastin davlati va Yevropa Ittifoqi ham ishtirok etishga taklif etilgan. Bu yil AQSh Falastin rasmiylariga viza bermagani sababli, Prezident Mahmud Abbos oldindan yozib olingan video orqali nutq so'zlaydi. Bu qaror keng tanqidga uchradi, BMT esa mezbon davlat kelishuvini buzayotganini ta'kidladi.
81-BMT BA sessiyasining mavzusi: "Ishonchni tiklash, o'zgarishlarni boshqarish: barcha uchun xizmat qiluvchi Birlashgan Millatlar Tashkiloti". Nutqlardan tashqari, iqlim bo'yicha, dengiz sathining ko'tarilishi, pandemiyaga tayyorgarlik, irqchilikka qarshi kurash va yadro qurolini yo'q qilish bo'yicha yuqori darajali uchrashuvlar rejalashtirilgan. Ko'plab nutqlar Yaqin Sharq va Ukrainadagi urushlar, sun'iy intellekt va BMTning moliyaviy muammolariga qaratilishi kutilmoqda. Diqqat markazida Guterrishning vorisi tanlovi ham bor – uning vakolati 31-dekabrda tugaydi va hozircha yetti nomzod qolgan, ulardan to'rttasi ayol.
Source: www.aljazeera.com