O‘zbekistonda huquqbuzarliklar profilaktikasi va jinoyatchilikka qarshi kurashish sohasida tub burilish yasovchi yangi raqamli tizimga o‘tish boshlandi. Mamlakat rahbari tomonidan imzolangan navbatdagi muhim farmonga muvofiq, huquqbuzarliklarni shunchaki yig‘ish va hisobga olish amaliyotidan voz kechilib, ularning dinamikasini sun’iy intellekt yordamida oldindan prognoz qilish hamda xavf omillarini erta bartaraf etish mexanizmlariga o‘tilishi belgilandi. Bu haqda davlat matbuot xizmati xabar berib o‘tdi.
Asosiy faktlar: Yangi tartibga ko‘ra, Bosh prokuratura huzurida “Yagona kriminogen ma’lumotlar platformasi” yaratiladi. Tizim avtomatlashtirilgan tarzda ishlash uchun 2027-yil oxiriga qadar Toshkent shahrining Olmazor tumanida sinov tariqasida ishga tushirilishi va 2028-yildan boshlab respublika bo‘ylab bosqichma-bosqich tatbiq etilishi rejalashtirilgan.
Mazkur islohot mamlakatda xavfsizlikni ta’minlash va idoralararo hamkorlikni yangi bosqichga olib chiqish zarurati tufayli amalga oshirilmoqda. Hozirgacha mavjud bo‘lgan yondashuvlar ko‘pincha sodir bo‘lgan oqibatlar bilan kurashishga qaratilgan bo‘lib, yashirin jinoyatchilik va aholining real xavfsizlik hissini to‘liq qamrab ololmas edi. Endilikda esa vazirliklar, idoralar va mahalliy hokimliklarning faoliyati samaradorlikning muhim ko‘rsatkichlari — KPI asosida qattiq baholanishi ko‘zda tutilgan.
Yangi platforma “E-integratsiya” tizimi orqali “112” xizmati, bandlik, migratsiya, kambag‘allik, shuningdek, spirtli ichimliklar va giyohvandlikka moyillik omillari kabi ko‘plab ma’lumotlarni o‘zida birlashtiradi. Bosh prokuratura huzurida maxsus Raqamli tahlil va prognozlash bo‘limi tashkil etilib, u risklarga asoslangan prokuror nazoratini amalga oshiradi. Mas’ul idoralar rahbarlari har chorakda o‘z yo‘nalishlari bo‘yicha amalga oshirilgan ishlar yuzasidan hisobot berib borishlari shart.
Kelgusida kriminogen holatni barqarorlashtirish maqsadida ilmiy-tadqiqot institutlari va sotsiologik markazlar bilan hamkorlikda har yili milliy viktimologik so‘rovlar hamda aholining huquqni muhofaza qiluvchi organlarga bo‘lgan ishonchini o‘rganish bo‘yicha keng ko‘lamli ijtimoiy tadqiqotlar o‘tkazilishi ko‘zda tutilgan. Bu esa kelgusida jinoyatchilikning oldini olish choralarini yanada manzilli va samarali qilishga xizmat qilishi kutilmoqda.
Source: www.gazeta.uz