Isroil siyosiy maydonida keskin oʻzgarishlar kuzatilmoqda, chunki mamlakat prezidenti Isxak Hersog muxolifat yetakchisi va sobiq general Gadi Ayzenkotga yangi hukumat tuzish vakolatini rasman topshirdi. Ushbu muhim qaror mamlakatdagi chuqur siyosiy tanglik sharoitida qabul qilingan boʻlib, yangi maʼmuriyatga oʻz vazifalarini bajarishga kirishishi uchun qonunga koʻra atigi 28 kun muhlat berilgan.
Asosiy faktlar: Isroil prezidenti Isxak Hersog muxolifat vakili Gadi Ayzenkotga hukumat tuzish uchun 28 kun vaqt berdi. Parlamentda oʻtkazilgan maslahatlashuvlarda 67 nafar deputat Ayzenkot nomzodini qoʻllab-quvvatladi, amaldagi bosh vazir Binyamin Netanyahu esa atigi 46 deputat tavsiyasiga ega boʻldi. Shunga qaramay, siyosiy tahlilchilar va mutaxassislar bu jarayon juda murakkab kechishini va muvaffaqiyat ehtimoli pastligini taʼkidlamoqda.
Isroilda hukumat tuzish jarayoni 8-noyabr kuni rasmiy bosqichga oʻtdi. Ayzenkot barcha isroilliklar uchun xizmat qiladigan hukumat tuzishga vaʼda berib, milliy favqulodda hukumat tuzish zarurligini va buning uchun ijodiy hamda noanʼanaviy siyosiy qadamlar talab etilishini bildirdi. 4–5-noyabr kunlari Isroil prezidenti parlamentdagi partiyalar bilan maslahatlashuvlar oʻtkazgan edi. Unda ultraortodoks «Birlashgan Tavrot iudaizmi» partiyasining 7 deputati hech kimni tavsiya qilmagan boʻlsa-da, xabarlarga koʻra, ular Ayzenkot bilan murosaga kelishga tayyor boʻlishi mumkin.
Shuni ham taʼkidlash joizki, Gadi Ayzenkotni ikki arab partiyasi – «Qoʻshma roʻyxat» va «Raʼam» ham tavsiya qildi, biroq bu holat ularning toʻgʻridan-toʻgʻri koalitsiyaga kirishini kafolatlamaydi. Garchi amaldagi bosh vazir Binyamin Netanyahuning «Likud» partiyasi eng koʻp oʻrin olgan boʻlsa-da, qonunchilikka muvofiq prezident hukumat tuzish ehtimoli yuqoriroq boʻlgan nomzodni tanlashga majbur boʻldi. Saylov natijalariga koʻra, hech bir blok 120 oʻrinli Knessetda zarur boʻlgan 61 oʻringa erisha olmadi.
Netanyahu boshchiligidagi oʻng va diniy partiyalar bloki 53 oʻrinni qoʻlga kiritgan boʻlsa, Ayzenkot atrofidagi toʻrt yahudiy muxolifat partiyasi 48 oʻringa ega chiqdi, arab partiyalari esa rekord darajadagi 19 oʻrinni egalladi. «Likud» 27 oʻrin bilan yetakchilikni saqlab qolgan boʻlsa, Ayzenkotning «Yashar» partiyasi 21 oʻrin bilan ikkinchi oʻrinni egalladi. Saylovchilarning qariyb 78 foizi ovoz berish jarayonida qatnashdi.
Gadi Ayzenkot Isroilda taniqli harbiy arbob sifatida yaxshi tanilgan boʻlib, siyosatga ilk bor 2022-yilda kirib kelgan edi. Nufuzli OAV maʼlumotlariga koʻra, 66 yoshli sobiq general marokashlik muhojirlar oilasida tugʻilib, mamlakat janubidagi Eylat shahrida ulgʻaygan. Hozirgi isroil rejimi va uning siyosiy tuzilmalari uchun bu qadam navbatdagi jiddiy sinovga aylanishi kutilmoqda.
Source: kun.uz