Buyuk Britaniya qiroli Charlz III AQSh Kongressi oldidagi nutqida NATO ittifoqining birligini ta’kidlab, Rossiyaning davom etayotgan bosqiniga qarshi Ukrainani qo‘llab-quvvatlashga chaqirdi.
Qirolning seshanba kungi nutqi uning AQShga to‘rt kunlik tashrifi chog‘ida bo‘lib o‘tdi. Ayni paytda AQSh va Isroilning Eron bilan urushi, prezident Donald Trampning NATOga tanqidlari va ikki uzoq yillik ittifoqchilar o‘rtasidagi savdo ziddiyatlari keng muhokama qilinmoqda.
Charlz o‘z nutqida aniq kelishmovchiliklarga to‘xtalmadi, aksincha, hazil-mutoyiba bilan boshlangan engil ohangda so‘zladi. U ikki davlatning umumiy tarixi va qadriyatlarini maqtab, Vashington “ikki Jorjning hikoyasi” ekanligini aytib, AQShning birinchi prezidenti Jorj Vashington va uning ajdodi, Buyuk Britaniya qiroli Jorjni esladi.
“Men bu yerda inqilobiy urushning kechiktirilgan davomi sifatida qandaydir ayyorona harakat bilan emasman”, dedi qirol, qonunchilarni kuldirib. U “Britaniya xalqining Amerika Qo‘shma Shtatlari xalqiga bo‘lgan eng yuqori hurmati va do‘stligini ifodalash uchun” kelganini ta’kidladi.
Biroq umumiy birlik mavzulari ostida aniqroq xabarlar ham bor edi. Charlz AQSh-Isroilning Eron bilan urushi yoki Trampning urush harakatlariga qo‘shilishni rad etgan NATO ittifoqchilariga nisbatan tanqidlariga bevosita to‘xtalmadi. Buning o‘rniga u NATO va uning 2001-yil 11-sentabr xurujlaridan keyin qo‘llanilgan 5-modda kollektiv mudofaa shartnomasini maqtab, “Biz chaqiriqqa birgalikda javob berdik, xalqimiz bir asrdan ko‘proq vaqt davomida yelkama-elka turib, ikki jahon urushi, Sovuq urush, Afg‘oniston va umumiy xavfsizligimizni belgilagan lahzalarni boshdan kechirdi”, dedi.
Keyin u Ukrainani moliyalashtirish masalasiga o‘tdi, bu respublikachilar nazoratidagi AQSh Kongressida tobora keskinlashayotgan masala. “Bugun, janob spiker, aynan shu o‘zgarmas qat’iyat Ukraina va uning eng jasur xalqini himoya qilish uchun zarur”, dedi u spiker Mayk Jonsonga murojaat qilib.
Charlz “o‘sishda davom etayotgan 430 milliard dollarlik yillik savdo va innovatsiyalarni qo‘llab-quvvatlovchi 1,7 trillion dollarlik o‘zaro investitsiyalar”ni ham tilga oldi. O‘tgan hafta Tramp Buyuk Britaniyani AQSh texnologiya kompaniyalariga raqamli xizmat solig‘ini bekor qilmasa, “katta tarif” joriy qilish bilan tahdid qilgan edi.
Yana bir nuqtada Charlz global ekologik muammolarga ishora qildi: “Biz bu tabiiy tizimlar, ya’ni tabiatning o‘z iqtisodiyoti farovonligimiz va milliy xavfsizligimiz asosini ta’minlashini e’tiborsiz qoldirib bo‘lmaydi”. Tramp iqlim o‘zgarishini “aldov” deb atagan va birinchi va ikkinchi muddatlarida Parij iqlim kelishuvidan chiqqan.
Boshqa xabarlar AQShdagi siyosiy tendensiyalarga yumshoq ishora qilgandek edi, jumladan, “qonun ustuvorligi, barqaror va ochiq qoidalarning ishonchliligi, mustaqil sud tizimi, nizolarni hal qilish va xolis adolat” kabi umumiy ideallar haqida gapirib, Magna Kartani “ijro etuvchi hokimiyatning tekshiruv va muvozanatga bo‘ysunishi tamoyilining asosi” deb atadi.
Nutq Tramp Charlz va uning rafiqasi qirolicha Kamillani rasmiy davlat ziyofatida kutib olishidan biroz oldin bo‘lib o‘tdi. Keyin ular Nyu-York va Virjiniyaga tashrif buyurib, payshanba kuni Oq uyda rasmiy xayrlashish marosimida qatnashadilar.
Source: www.aljazeera.com