Tunis sudi huquq himoyachisi va irqchilikka qarshi Mnèmty tashkiloti rahbari Saadia Mosbahni pul yuvish va noqonuniy boyishda ayblab, 8 yil qamoq jazosiga hukm qildi va unga 26 ming funt sterling (35 ming dollar) jarima solindi. Mosbah 2024-yil may oyida hibsga olingan edi.
66 yoshli Mosbah Tunisda, ayniqsa Prezident Kais Saiedning 2023-yilda "noqonuniy migrantlar to‘dalari"ni demografik tahdid deb ta‘riflagan nutqidan so‘ng, Sahroi Kabirdan janubdagi migrantlar huquqlari uchun faol kurash olib bordi. 2021-yilda parlament tarqatilgandan beri, muxolifat vakillari va huquq himoyasi guruhlari mamlakatda huquq va erkinliklarning asta-sekin yo‘qolishidan ogohlantirmoqda.
Mosbahning advokati Hela Ben Salem Reutersga bergan intervyusida: "Hukm katta zarba bo‘ldi va bu fuqarolik jamiyati guruhlarini tarqatib yuborish va migrantlar masalasini hal qilishdagi davlat muvaffaqiyatsizligi uchun mas‘uliyatni ana shu guruhlarga o‘tkazishning keng qamrovli harakatining bir qismidir", dedi. O‘tgan yili hokimiyat, xorijiy moliyalashtirish bilan bog‘liq moliyaviy auditlar sababli, yetakchi fuqarolik jamiyati tashkilotlari, jumladan, Tunis Iqtisodiy va Ijtimoiy Huquqlar Forumi va Demokratik Ayollar Assotsiatsiyasi faoliyatini to‘xtatishni buyurgan edi.
Sud majlisida, Mosbah va boshqa faollar bilan birga sudlangan advokatlar mijozlarining aybsizligini ta‘kidladilar. AFP xabariga ko‘ra, Mosbahning o‘g‘li 3 yil qamoq jazosiga, yana bir faol esa 2 yilga hukm qilindi. Sud majlisidan bir kun oldin, Huquq Himoyachilarini Himoya Qilish Kuzatuvchisi va Qiynoqqa Qarshi Jahon Tashkiloti Tunis hokimiyatiga Mosbahning yoshi va sog‘lig‘i sababli uni darhol ozod qilishga chaqirdi.
Ularning bayonotida, uning sud jarayoni "Tunisda fuquq himoyachilarga qarshi ishlar, ommaviy axborot vositalaridagi 'tuhmat kampaniyalari' va migratsiya bo‘yicha ishlaydigan NNTlarni cheklash"ni keltirib, "fuqarolik jamiyati ustidan kuchayib borayotgan bostirishning keng qolipining bir qismi" ekanligi aytilgan. Bu ish Tunisning Afrikadan o‘sib borayotgan migratsiya oqimlari tufayli ortib borayotgan bosim ostida bo‘lgan paytda kelib chiqdi, mamlakat Yevropaga yetishga urinayotgan odamlar uchun asosiy tranzit nuqtasiga aylanmoqda.
Javoban, hokimiyat xavfsizlikni kuchaytirdi va noqonuniy migratsiya tarmoqlarini nishonga olgan qattiqroq qonuniy choralarni joriy qildi, minglab migrantlarni vatanlariga deportatsiya qildi. Huquq himoyasi guruhlari bu qattiq choralar gumanitar ishni yanada qiyinlashtirishi va mustaqil himoyachilik uchun bo‘shliqni toraytirishi xavfi haqida ogohlantirmoqda.
Source: www.bbc.com