Yevropada havo harorati 40 darajadan oshgan bir paytda, ijtimoiy tarmoqlarda noto‘g‘ri va chalg‘ituvchi ma’lumotlar tarqalmoqda. DW muharrirlari ushbu da’volarni tekshirib, haqiqatni aniqladi.
Birinchi da’vo: “Ispaniya konditsionerlarni 27°C dan pastga o‘rnatishni taqiqlaydi”. Bu xabar 800 000 dan ortiq ko‘rilgan postda tarqaldi. Aslida, bu 2022-yil avgustida Time Out nashri tomonidan chop etilgan sarlavhaning skrinshoti bo‘lib, o‘sha paytda Ispaniya hukumati Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishi va energiya inqirozi sababli vaqtinchalik qoida joriy qilgan edi. Bu qoida faqat jamoat binolari va do‘konlarga taalluqli bo‘lib, bir yildan so‘ng bekor qilingan.
Ikkinchi da’vo: “Ventilyator bilan uxlash juda xavfli”. Bu post 1,7 million marta ko‘rilgan. Unda ventilyator nafas olish tizimiga hujum qilishi, og‘iz va burunni quritishi, bosh og‘rig‘iga sabab bo‘lishi aytiladi. Aslida, Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti, AQSh Kasalliklarni nazorat qilish markazi va Buyuk Britaniya Milliy sog‘liq xizmati ventilyatordan foydalanishni tavsiya qiladi. 2019-yilgi tadqiqot shuni ko‘rsatdiki, keksa odamlar 30°C da shift ventilyatori bilan 27°C dagi konditsionerdagidek yaxshi uxlashgan. Biroq, ventilyatorni to‘g‘ridan-to‘g‘ri tanaga qaratmaslik kerak, chunki bu suvsizlanishga olib kelishi mumkin.
Uchinchi da’vo: “Oddiy yoz issig‘ini iqlim o‘zgarishi deb atashdan charchadik”. Bu fikr noto‘g‘ri. Ilmiy konsensus shuni ko‘rsatadiki, inson faoliyati natijasida sayyora isib bormoqda va bu issiq to‘lqinlari, qurg‘oqchilik va yong‘inlarning ko‘payishiga olib kelmoqda. World Weather Attribution guruhi tezkor tadqiqotida bu rekord darajadagi issiq to‘lqini iqlim o‘zgarishisiz “deyarli imkonsiz” bo‘lishini aniqlagan. Yevropa global o‘rtachadan ikki baravar tez isimoqda.
Xulosa: Issiq havo haqidagi yolg‘on ma’lumotlarga ishonmang. Faktlarga asoslanib, salqin turing.
Source: www.dw.com