Valyuta
  • Yuklanmoqda...
Ob-havo
  • Yuklanmoqda...
Havo sifati (AQI)
  • Yuklanmoqda...

Tayvanning Xitoy bilan birlashishini targ'ib qiluvchi "Xitoy birlashishini targ'ib qilish partiyasi" (CUPP) asoschisi Chang An-lo, o'zini tinchlik missiyasida deb hisoblaydi. U, shuningdek, "Oq bo'ri" laqabi bilan tanilgan va Tayvan aholisini mustaqillik sari intilishdan qaytarishga harakat qilmoqda.

Chang An-lo, Tayvan prezidenti Uilyam Lay Ching-teyni Xitoy bilan mojaro keltirib chiqarishda ayblaydi. Uning fikricha, agar Tayvan mustaqillikka intilmasa, urush bo'lmaydi. "Agar mustaqillikka intilsangiz, Tayvanni sotib, mojaro qo'zg'atsangiz, biz frontda turib, qurbon bo'lishdan bosh tortamiz", deydi u.

Tayvan Ichki ishlar vazirligi CUPPni "Xitoy Respublikasi mavjudligi va erkinlik hamda demokratiya konstitutsiyaviy tartibiga tahdid" deb atadi. O'tgan hafta vazirlik partiyani tarqatish uchun Konstitutsiyaviy sudga murojaat qildi. Hukumat partiyani Pekindan ko'rsatmalar olganlikda, harbiy xizmatchilarni josuslikka jalb qilganlikda va saylovlarga aralashganlikda ayblamoqda.

Partiya asos solinganidan beri uning kamida 11 a'zosi milliy xavfsizlik, aksil-infiltiratsiya va saylov qonunlarini buzganlikda ayblanib, tergov yoki sudga tortilgan. Vazirlik ma'lumotlariga ko'ra, so'nggi 20 yil ichida o'nlab a'zolar uyushgan jinoyatchilikka qarshi qonunni buzish kabi boshqa jinoyatlar ham sodir etgan.

Chang An-lo, o'z navbatida, partiya a'zolari orasida jinoyatchilik darajasi butun Tayvan jamiyatiga nisbatan past ekanini ta'kidlaydi. U, shuningdek, Xitoyning Birlashgan front ishi bilan hamkorlik qilishini bildirdi va "ikki qirg'oq xalqining tinchligi va baxti uchun" Birlashgan frontni qo'llab-quvvatlashini aytdi.

Changning tanqidchilari uning qarashlarini nafaqat haqoratomuz, balki xoinlik deb hisoblashadi. Tayvanlik huquqshunos Lay Chung-Chiangning aytishicha, "frontda turib, qurbon bo'lmang" degan shior nafaqat Xitoyga qarshilik qilmaslikni, balki Tayvanning demokratik yo'l bilan saylangan hukumatiga sodiq qolmaslikni anglatadi.

Chang, shuningdek, o'zining o'tmishida Bambuk ittifoqi deb nomlanuvchi jinoiy guruhning yuqori martabali a'zosi bo'lganini tan oladi, lekin 1968-yilda uni tark etganini aytadi. 1980-90-yillarda u AQShda giyohvand moddalar savdosi bo'yicha 10 yil qamoq jazosini o'tagan. 2013-yilda Tayvanga qaytganida uyushgan jinoyatchilikda ayblanib hibsga olingan, ammo keyinchalik barcha ayblovlar olib tashlangan.

Xitoy hukumati Tayvan hukumatini partiyani taqiqlash orqali "siyosiy norozilikni bostirishda" ayblaydi. Pekin Tayvan bo'yicha idora vakili Chen Binhua, "birlashishni targ'ib qilish va bo'linishga urinishlarga qarshi chiqish qonuniy va haqli" deb aytdi.

Tayvanlik siyosatshunos Pu-chao Hungning fikricha, CUPPning tarqatilishi Tayvan uchun ramziy g'alaba bo'ladi. "Partiyani tarqatish odamlari, moliyasi yoki mahalliy tarmoqlarini yo'qotmaydi", deydi u. Xitoyning Tayvandagi siyosiy operatsiyalari turli mahalliy tarmoqlarga tayanadi va ular boshqa tashkilotlarga o'tishi mumkin.

Chang An-lo, Gonkong misolida bo'lgani kabi, Tayvanning Xitoy bilan "tinch birlashishi" mumkinligini ta'kidlaydi. Uning so'zlariga ko'ra, 1978-yildayoq materik birlashish uchun juda qulay shartlarni taklif qilgan, hatto milliy madhiya, bayroq va nom ham muhokama qilinishi mumkin edi. "Ikkala tomon ham Xitoyni ifodalaydi va biz hammamiz xitoylikmiz", deydi u.

Source: www.aljazeera.com