Ozodlik Flotiliyasi Koalitsiyasi (FFC) yangi xalqaro missiya boshlanganini e’lon qildi. Kemalar Yevropa portlarida to‘xtab, oktyabr oyida G‘azo qirg‘oqlariga yetib borishga harakat qiladi.
Koalitsiya bayonotida, missiya “Isroilning G‘azoga nisbatan noqonuniy va halokatli blokadasiga qarshi chiqish” maqsadida amalga oshirilayotgani, Isroil kuchlari flotiliya ko‘ngillilariga nisbatan qo‘llagan zo‘ravonliklarga qaramay davom etayotgani ta’kidlanadi. Hujjatlangan holatlar orasida qattiq kaltaklash, takroriy elektr shok va jinsiy zo‘ravonliklar bor.
Bayonotda, “2025-yil oktyabrida o‘t ochishni to‘xtatish e’lon qilinganidan keyin dunyoning katta qismi G‘azodan yuz o‘girgan bo‘lsa-da, hozir harakat qilish har qachongidan ham muhimroq”, deyiladi.
Ma’lumotlarga ko‘ra, ikkita kema allaqachon yo‘lga chiqqan. “Handala II” iyun-iyul oylarida Skandinaviya bo‘ylab suzib, Norvegiya, Shvetsiya va Daniyada to‘xtagan. “Kate” kemasi esa shu oy boshida Buyuk Britaniyaning Bristol shahridan jo‘nab, Irlandiya, Germaniya va Fransiya portlariga qo‘ngan.
Missiya Ispaniya, Portugaliya va Italiyada to‘xtashlarni rejalashtirgan, so‘ngra G‘azo tomon yo‘l oladi.
FFC boshqaruv qo‘mitasi a’zosi Zohar Chamberlain Regev: “Ozodlik flotiliyasi yana suzib ketmoqda, chunki hukumatlarimiz o‘z majburiyatlarini bajarmayapti. Har bir portda biz falastinliklarning munosib hayot kechirish huquqini talab qilamiz”, dedi.
Yangi flotiliyaga inson huquqlari himoyachilari, tinchlik faollari, saylangan vakillar, jurnalistlar, tibbiyot xodimlari va falastinliklar huquqlarini qo‘llab-quvvatlovchilar qo‘shilgan.
Koalitsiya hukumatlarni flotiliyaning xavfsiz o‘tishini kafolatlashga, Isroilni G‘azoga oziq-ovqat, suv va dori-darmon yetkazib berishga to‘sqinlik qilishni to‘xtatishga chaqiradi. Shuningdek, kemalarga hujum yoki musodara qilish diplomatik oqibatlarga olib kelishi va blokadani tugatish uchun diplomatik hamda iqtisodiy choralar ko‘rish talab qilinadi.
Missiyada ishtirok etayotgan Merilendlik muhandis Edvard Digilio: “Biz G‘azo tomon suzish jiddiy xavf tug‘dirishini bilamiz. Ammo sukut va harakatsizlik falastinliklar va butun dunyo uchun ancha katta zarar keltiradi”, dedi.
Koalitsiya 2010-yilda Isroil kuchlari Mavi Marmara kemasida 10 nafar faolni o‘ldirgan voqeaga va 2008-yilda Erkin G‘azo Harakatining birinchi sayohatlariga borib taqaladi.
So‘nggi bir yil ichida Isroil kuchlari Global Sumud flotiliyasini ikki marta to‘xtatib, 2025-yil oktyabrida 450 dan ortiq ishtirokchini, jumladan janubiy afrikalik yozuvchi Zukisva Vanner va Nelson Mandelaning nabirasi Mandla Mandelani, 2026-yil aprelida esa yana 175 kishini hibsga olgan.
Amnesty International Isroil kemalarni to‘xtatib, bosib olgach, faollarga nisbatan uyqudan mahrum qilish, suv va tibbiy yordamdan bosh tortish kabi yomon muomalalarni hujjatlashtirgan.
Ikki faol, Tiago Avila va Sayf Abukeshek, shu yilning aprel oyida bir necha kun davomida hech kim bilan aloqa qilishiga ruxsat berilmagan va ularning qamoq muddati qisman maxfiy dalillar asosida uzaytirilgan, keyin deportatsiya qilingan.
Missiya G‘azodagi gumanitar ahvolni tanqidiy deb ta’riflagan boshqa yordam guruhlariga qo‘shiladi. UNICEF hisob-kitoblariga ko‘ra, oilalarning 82 foizdan ortig‘i suv ta’minotiga ega emas, suv va kanalizatsiya infratuzilmasining taxminan 90 foizi vayron qilingan.
Isroil so‘nggi haftalarda G‘azodagi kasalxonalar, yordam omborlari va tibbiy ta’minot punktlarini nishonga olishda davom etmoqda. G‘azo Sog‘liqni saqlash vazirligi oktyabrdagi sulhdan beri Isroil o‘qlaridan 1300 dan ortiq o‘limni qayd etgan, minglab odamlar hali ham bedarak yo‘qolgan yoki vayronalar ostida qolgan deb taxmin qilinmoqda.
Source: www.aljazeera.com