Hindiston poytaxti Nyu-Dehli va mamlakat shimolidagi yirik hududlarda qish mavsumi yaqinlashishi bilan an’anaviy tarzda havo sifati keskin yomonlashdi. Shahardagi havo sifati indeksi (AQI) 300 punktdan oshib, inson salomatligi uchun jiddiy xavf tug‘diruvchi "juda yomon" toifasiga kirdi. Chorshanba kuni ertalabki ko‘rsatkich hatto 377 ga yetgan. Mayda zarrachalar (PM2.5) bilan ifloslangan havoning uzoq vaqt davomida nafasga olinishi nafas yo‘llari kasalliklarini keltirib chiqarishi, ayniqsa bolalar va keksalar hayotiga xavf solishi ta’kidlanmoqda.
Vujudga kelgan vaziyat sababli shahar ma’muriyati Bosqichma-bosqich chora ko‘rish harakatlar rejasining (GRAP) ikkinchi bosqichini ishga tushirdi. Unga ko‘ra, ko‘chalarni suv sepib tozalash jadallashadi, shaxsiy transportdan foydalanishni kamaytirish maqsadida avtoturargoh to‘lovlari oshiriladi hamda jamoat transporti qatnovi ko‘paytiriladi. Jumladan, metro poyezdlari qatnovi kuniga 20 taga oshirilgan, davlat xizmatchilarining ish vaqti esa tirbandliklarning oldini olish uchun qayta taqsimlanmoqda.
Mutaxassislarning fikricha, havoning ifloslanishiga haroratning pasayishi, shamol tezligining sekinlashishi, transport va sanoat chiqindilari hamda qo‘shni Panjob va Xaryana shtatlarida hosildan keyin qolgan somon-qoldiqlarning ommaviy yoqilishi sabab bo‘lmoqda. Qisqa muddatli yomg‘ir va shamollar havoni biroz tozalagan bo‘lsa-da, noqulay ob-havo oqibatida shimoli-g‘arbiy shamollar tutunni yana poytaxt tomonga haydab keldi.
Vaziyatni oldinda turgan ulkan "Divali" bayrami yanada og‘irlashtirishi mumkin. Ushbu bayramda an’anaviy tarzda otiladigan mushakbozliklar atmosferaga zaharli gazlar va zarrachalar chiqaradi. O‘tgan yillarda o‘rnatilgan to‘liq taqiqlarga qaramay, ularni amalda nazorat qilish qiyin kechgan edi. Bu yil Hindiston Oliy sudi ekologik toza deb topilgan xashaklarga qat’iy belgilangan soatlarda ruxsat berdi, shuningdek, shifoxona va maktablar atrofida ularni yoqish qat’iyan man etildi.
Ekologik inqiroz nafaqat Dehlini, balki Hindistonning moliyaviy markazi bo‘lgan Mumbay shahrini ham chetlab o‘tmadi. Dengiz shamollari mavjudligiga qaramay, Mumbayda ham yaqinda havo sifati indeksi 322 ga chiqib ketgan edi, ammo so‘nggi kunlardagi o‘zgarishlar tufayli u yerda vaziyat qisman barqarorlashib, ko‘rsatkich 89 punktgacha pasaygan.
Source: www.bbc.co.uk