Toshkent shahri va unga tutash beshta tumandagi issiqxona xo‘jaliklari faoliyatiga doir maxsus ekologik rejimni joriy etish masalalari ko‘rib chiqildi. Ushbu muhim tashabbus joriy yilning 13-oktabr kuni O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevga taqdim etilgan maxsus taqdimotda muhokama qilindi, deya xabar beradi davlat rahbarining matbuot xizmati.
Yangi tartibga ko‘ra, issiqxonalarda zamonaviy “yashil” texnologiyalardan foydalanish majburiy talab etiladi. Isitish tizimlari uchun asosan tabiiy gaz, elektr energiyasi, geotermal hamda quyosh energiyasidan, shuningdek, issiqlik elektr stansiyalarining ikkilamchi issiqligidan foydalanishga ruxsat beriladi. Shu bilan birga, atrof-muhitni jiddiy ifloslantiruvchi shinalar, plastmassa, bitum, mazut, ishlatilgan moy va turli chiqindilarni yoqish qat'iy taqiqlanadi.
Shuningdek, qattiq yoqilg‘ida ishlayotgan barcha issiqxonalarga joriy yilning 1-dekabruga qadar ruxsat etilgan muqobil energiya manbalariga to‘liq o‘tish vazifasi qo‘yilmoqda. Biroq, qat'iy texnik talablarga va ekologik me'yorlarga to‘la rioya qiladigan ayrim xo‘jaliklar uchun muayyan istisnolar ko‘rib chiqilishi mumkinligi ham qayd etilgan.
2026-yil 15-oktabrdan boshlab 2027-yil 15-martgacha bo‘lgan davrda hududdagi issiqxona xo‘jaliklarida doimiy va qattiq ekologik monitoring olib borilishi rejalashtirilgan. Chang va gazni tozalash uskunalarining uzluksiz ishlashi, atmosferaga chiqarilayotgan zararli tashlanmalar hajmi hamda ishlatilayotgan yoqilg‘i turlari qat'iy nazorat ostiga olinadi.
Monitoring jarayonining shaffofligini ta'minlash maqsadida o‘lchov asboblari va videokuzatuv kameralaridan olinadigan barcha ma'lumotlar real vaqt rejimida Milliy ekologiya qo‘mitasining yagona axborot tizimiga uzatiladi. Tekshiruvlarga zamonaviy dronlar jalb etilib, jamoatchilik vakillari ham jarayonda faol ishtirok etishi ta'minlanadi.
Tadbirkorlarga amaliy yordam berish va ularning yangi talablarga moslashishini osonlashtirish uchun moliyaviy qo‘llab-quvvatlash choralari ham ishlab chiqildi. Ekologik toza va energiya tejamkor uskunalarni o‘rnatish uchun har bir gektar yer maydoniga 50 million so‘mgacha subsidiyalar ajratish, shuningdek, yetti yil muddatgacha 3 milliard so‘mgacha imtiyozli kreditlar taqdim etish taklif qilinmoqda.
Aholi xonadonlaridagi kichik issiqxonalarni modernizatsiya qilish bo‘yicha ham alohida imtiyozlar tayyorlangan bo‘lib, 2030-yilgacha yer va mol-mulk soliqlarini 50 foizga kamaytirish, aylanmadan olinadigan soliqdan ozod qilish nazarda tutilgan. Xitoy texnologiyalari asosida sinovdan o‘tkazilgan filtrlash tizimlari esa hozircha me'yorlarga javob bermagani sababli takomillashtirish bosqichida qolmoqda.
Source: www.gazeta.uz