Yaqin Sharqdagi urushning O‘zbekiston iqtisodiyotiga ta’siri haqida iqtisodchi Mirkomil Xolboyev fikr bildirdi. Urushning davomiyligi ta’sir ko‘lamini belgilaydi: qisqa muddatli bo‘lsa, ta’sir cheklangan, uzoq muddatli bo‘lsa, kattaroq bo‘lishi mumkin.
2025-yilda O‘zbekistonning Eronga eksporti 157 mln dollar (eksportning 0,5%), importi 421 mln dollar (importning 0,9%) bo‘lgan. Isroil bilan savdo aylanmasi kichik: eksport 33 mln dollar, import 22 mln dollar. Bu davlatlar bilan savdo to‘xtasa ham, tashqi savdoga deyarli ta’sir qilmaydi.
Eron portlari orqali tranzit muhim, lekin O‘zbekistonning Markaziy Osiyo-Hindiston koridoridagi ulushi 5,5%ni tashkil etadi. Urush davom etsa, Eron bilan to‘g‘ridan-to‘g‘ri savdo va tranzit zarar ko‘radi, bu eksport va importning qisqarishiga olib kelishi mumkin.
Mintaqadagi boshqa davlatlar bilan savdo umumiy importning 1,5%, eksportning 2,4%ini tashkil etadi. Urush tufayli savdo sekinlashishi YAIM o‘sishiga 0,6% atrofida ta’sir qilishi mumkin.
Neft narxining o‘sishi (masalan, 9% qimmatlashish) dunyo iqtisodiyotini sekinlashtirishi mumkin, bu Xitoy kabi asosiy hamkorlarga salbiy ta’sir ko‘rsatishi va O‘zbekistonda o‘sishga ta’sir qilishi mumkin. Biroq, yuqori neft narxi Rossiya va Qozog‘iston uchun maqbul shart-sharoit yaratishi, bu esa O‘zbekistonga pul o‘tkazmalari va eksportning o‘sishiga yordam berishi mumkin.
Global taklif zanjirlaridagi uzilishlar inflyatsiyani tezlashtirishi mumkin.
Source: www.gazeta.uz