Toshkentda Shanxay hamkorlik tashkilotining terrorizm, ekstremizm, separatizm va informatsion makondagi tahdidlarga qarshi kurashni muvofiqlashtiruvchi Universal markazi joylashadi. Yangi tuzilma SHHTning Toshkentdagi amaldagi Mintaqaviy aksilterror tuzilmasi (MATT) negizida tashkil etiladi, transmilliy uyushgan jinoyatchilikka qarshi kurash bo‘yicha bo‘linmasi esa Bishkekda ishlaydi. Bu haqdagi kelishuvni ratifikatsiya qilish to‘g‘risidagi qonun loyihasi O‘zbekiston Senatida ko‘rib chiqilmoqda: tegishli qo‘mita hujjatni dastlabki ko‘rib chiqishdan o‘tkazgan.
Asosiy faktlar: Yangi markaz SHHTning doimiy faoliyat yurituvchi organi bo‘lib, a’zo davlatlar huquqni muhofaza qiluvchi organlari va maxsus xizmatlari o‘rtasidagi hamkorlikni muvofiqlashtiradi. Uning vakolati terrorizm, ekstremizm, separatizm, uyushgan jinoyatchilik va informatsion makondagi tahdidlarni qamrab oladi. Ratifikatsiya qonuni hozircha Senatning tegishli qo‘mitasida dastlabki ko‘rib chiqildi; yakuniy qaror va moliyalashtirish masalalari hali oldinda.
Tashabbus SHHTning mintaqaviy xavfsizlikni mustahkamlash va huquqni muhofaza qiluvchi organlar o‘rtasida axborot almashinuvini kengaytirishga qaratilgan uzoq muddatli yondashuviga mos keladi. Toshkentda allaqachon SHHTning terrorizm va ekstremizmga qarshi kurashga ixtisoslashgan MATT faoliyat yuritadi; yangi markaz ushbu vakolatni uyushgan jinoyatchilik va raqamli tahdidlar hisobiga kengaytirishi ko‘zda tutilgan. O‘zbekiston uchun loyiha Toshkentning Markaziy Osiyo va SHHT doirasidagi xavfsizlik masalalari bo‘yicha amaliy muloqot maydoni sifatidagi rolini mustahkamlash jihatidan ham muhim.
Hujjatga ko‘ra, markaz a’zo davlatlar vakolatli organlari o‘rtasidagi hamkorlikni muvofiqlashtirish vakolatiga ega bo‘ladi. Uning faoliyat doirasiga terrorizm, ekstremizm va separatizmga, shuningdek, uyushgan jinoyatchilikka, jumladan informatsion makonda qarshi kurash kiradi. Kelishuv markaz rahbariyatining vakolatlari, moliyalashtirish tartibi, xodimlarning huquqiy maqomi va boshqa tashkiliy masalalarni belgilaydi. Ratifikatsiya qonuni hozircha Senatning tegishli qo‘mitasida dastlabki ko‘rib chiqishdan o‘tgan, keyingi parlament bosqichlari talab etiladi.
Loyiha avvalroq prezident Shavkat Mirziyoyev SHHT mamlakatlarini terrorizm, kiberhujumlar va yoshlarni internet orqali yollashga qarshi kurashda maxsus xizmatlar hamkorligini kuchaytirishga chaqirgan tashabbusini rivojlantiradi. Bu taklif davlat rahbari tomonidan Samarqandda bo‘lib o‘tgan xalqaro xavfsizlik uchrashuvi ishtirokchilariga murojaatida bildirilgan edi. Joriy kelishuv ushbu siyosiy chaqiriqni doimiy apparat, Bishkekdagi alohida bo‘linma hamda moliyalashtirish va xodimlar maqomi bo‘yicha aniqroq qoidalarga ega institutsional mexanizmga aylantirishni nazarda tutadi.
Keyingi bosqich O‘zbekistonda ratifikatsiya jarayonini yakunlash, shundan so‘ng SHHT hamkorlari bilan markaz faoliyatining huquqiy va moliyaviy parametrlarini yakuniy rasmiylashtirishdan iborat. Ishga tushirilish sanasi va to‘liq shtat tuzilmasi hali e’lon qilinmagan. Markaz faoliyat boshlagach, SHHT hududida terrorizm, ekstremizm va transchegaraviy jinoyatchilikka qarshi operativ axborot almashinuvi va birgalikdagi javob choralarini muvofiqlashtirishning muhim kanaliga aylanishi kutilmoqda.
Source: podrobno.uz