Eron hukumati ma’lumotlar kengashi raisi Elyos Hazratiyning bayonotiga ko‘ra, mamlakat Xurmuz bo‘g‘ozi ustidan nazoratni tartibga solish bo‘yicha ushbu strategik dengiz yo‘lidan foydalanayotgan davlatlar bilan xalqaro kelishuv tuzish imkoniyatini ko‘rib chiqmoqda. Hazratiyning so‘zlariga qaraganda, bu tashabbus mintaqaviy barqarorlikni ta’minlash va bo‘g‘oz orqali xavfsiz kemachilikni kafolatlashga qaratilgan.

Hazratiy AQSh va Isroilning harbiy operatsiyasini sharhlab, Tehronning bahosiga ko‘ra, Vashingtonning asosiy maqsadlari Eronning neft resurslari ustidan nazorat o‘rnatish va mamlakatdagi hokimiyatni o‘zgartirish bo‘lganini ta’kidladi. Biroq, u AQShning bu maqsadlarga erisha olmaganini, buning sababi sifatida eronliklarning birlashishi va birdamligini keltirdi.

Mintaqadagi ziddiyat boshlanganidan so‘ng, Eron Xurmuz bo‘g‘ozida savdoni to‘xtatish va kemachilikni amalda cheklash to‘g‘risida e’lon qildi. Bunga qadar, bo‘g‘oz orqali dunyo neftining 20% gacha va suyuqlashtirilgan tabiiy gazning 30% dan ortig‘i o‘tgan edi. Cheklovlar fonida neft narxlari keskin ko‘tarildi, bu esa global iqtisodiyotga salbiy ta’sir ko‘rsatdi.

2024-yil mart oyi o‘rtalarida Buyuk Britaniya, Frantsiya va Yaponiya kabi 30 dan ortiq davlat mintaqada xavfsiz kemachilikni ta’minlashda ishtirok etishga tayyorligini bildirdi. Bu harakatlar, ammo, Eronning yangi kelishuv tashabbusi bilan qanday bog‘lanadi, hali aniq emas. Hazratiyning bayonoti Eronning mintaqaviy mavqeini mustahkamlashga intilayotganini ko‘rsatadi, lekin bu jarayon xalqaro hamkorlik va keskinlikni kamaytirishni talab qiladi.

Source: kun.uz