Braziliya prezidenti Luiz Inasio Lula da Silva yakshanba kuni San-Pauludagi konventsiya markazida tarafdorlari oldida to‘rtinchi muddatga prezidentlikka nomzodini rasman e’lon qildi. 80 yoshli siyosatchi, 2023-yilda hokimiyatga qaytgan va 2003-2010-yillarda ikki muddat boshqargan, saylovda g‘alaba qozonsa, bu uning so‘nggi muddati bo‘lishini aytdi.
Lula nutqida asosiy e’tiborni ichki yutuqlarga emas, balki Braziliyaning beqaror dunyodagi o‘rniga qaratdi. U mudofaa xarajatlarini oshirishga chaqirdi va mamlakatning noyob yer elementlari hamda boshqa muhim minerallar zaxiralarini xorijiy nazoratdan himoya qilishga va’da berdi. “Men hech kim bu mamlakatga bostirib kirmasligi uchun tayyor bo‘lishni xohlayman”, dedi Lula.
U Xitoy, AQSh va Fransiyaga Braziliyaning mineral boyliklaridan mamlakat suverenitetini hurmat qilmasdan foydalanishga ruxsat berilmasligini ta’kidladi. Bu xabar Vashington bilan munosabatlardagi keskinlikni aks ettiradi. AQSh iyul oyida Braziliya tovarlariga ikki bosqichda tariflar joriy qilgan, bu Braziliya hukumati tomonidan rad etilgan edi.
Lula, shuningdek, asosiy raqibi senator Flaviu Bolsonaru haqida gapirar ekan, uning oilasi sobiq prezident Jair Bolsonaru bilan yaqin aloqada ekanini eslatdi. “Braziliyada biz hech kimning burnini o‘zi tegishli bo‘lmagan joyga suqishiga yo‘l qo‘ymaymiz”, dedi Lula. U Flaviu Bolsonaruni “xalqqa xoin” deb atadi, senator esa bu ayblovni rad etadi.
Getuliu Vargas jamg‘armasi siyosiy fanlar professori Leonardo Pazning fikricha, suverenitet mavzusi Lula uchun qulay paytda keldi. “Suverenitet xabari Lula uchun eng zo‘r vaqtda keldi”, dedi Paz. Bu unga tashqi dushmanni aniqlash va Braziliyaning ba’zi muammolarini unga yuklash imkonini beradi.
So‘nggi Datafolha so‘roviga ko‘ra, Lula ikkinchi turda Flaviu Bolsonarudan oldinda (48% ga 43%). Mamlakat chuqur bo‘lingan, tarafdorlar soni deyarli teng. Lula iqtisodiy o‘sish, yuqori bandlik va ijtimoiy dasturlarni ko‘rsatishi mumkin, ammo o‘sib borayotgan narxlar va byudjet taqchilligi hukumat uchun jiddiy muammo bo‘lib qolmoqda.
Jinoyatchilik ham saylovning asosiy mavzusi bo‘lishi kutilmoqda. Korrupsiya tergovlari ikkala lagerga ham tegdi: Flaviu Bolsonaru moliyaviy firibgarlikda ayblangan bankirdan mablag‘ olishga urinishda gumon qilinmoqda, Lulaning o‘g‘illaridan biri esa korrupsiya va ta’sir o‘tkazishda ayblanmoqda.
Lula yoshi haqidagi xavotirlarga ham javob berdi: “Men ajoyib formadaman”, dedi u, muntazam yurish va kuch mashqlari uni 2002-yildagidan ham kuchliroq qilganini ta’kidladi. Uning tajribasi kampaniyaning asosiy argumenti bo‘lishi kutilmoqda, raqiblar esa saylovni narxlar, xavfsizlik va hukumat atrofidagi mojarolar bo‘yicha referendumga aylantirishga harakat qiladi.
Source: www.aljazeera.com