Associated Press va NORC Jamoatchilik fikrini o'rganish markazi tomonidan o'tkazilgan so'rov natijalariga ko'ra, amerikaliklarning ko'pchiligi ekstremal issiqlikning kundalik hayotiga ta'sirini sezmoqda, biroq iqlim o'zgarishiga ishonuvchilar soni kamaygan.
Iyul oyi oxirida 1165 amerikalik ishtirok etgan so'rovda, respondentlarning 66 foizi iqlim o'zgarishi sodir bo'layotganiga ishonishini bildirgan. Bu ko'rsatkich 2025-yil sentabridagi 73 foizdan sezilarli darajada past. 17 foiz ishonchsizlik bildirgan bo'lsa, 15 foiz iqlim o'zgarishini umuman rad etgan.
So'rovda qatnashganlarning 30 foizi ekstremal issiqlik ochiq havoda dam olish faoliyatiga "katta ta'sir" ko'rsatganini aytgan. Bu ko'rsatkich 2024-yil iyulida 21 foizni tashkil etgan edi. Ta'til va sayohat rejalariga ta'sir qilganlar soni ham 8 foizdan 15 foizga oshgan. Jismoniy mashqlar, uyqu va ishga borish yo'llari ham issiqlik ta'sirida o'zgargan.
Eng katta o'zgarishlar O'rta G'arb va G'arbiy qirg'oqda yashovchilar orasida kuzatilgan. G'arbda respondentlarning 35 foizi issiqlik ochiq havoda faoliyatga "katta ta'sir" ko'rsatganini aytgan. Demokratlar respublikachilarga qaraganda issiqlik ta'sirini ko'proq his qilishgan.
Virjiniya Texnika Universiteti iqlimshunoslari may oyiga kelib AQSh hududining taxminan 60 foizi qurg'oqchilik holatida ekanligini, 20 foizi esa jiddiy qurg'oqchilikka duch kelganini aniqlashgan. Eng og'ir vaziyat Kolorado va janubi-sharqiy shtatlarda, Florida va Jorjiya yaqinida kuzatilgan.
Issiqlik to'lqinlari o'rmon yong'inlari xavfini oshirishi, ekinlarga zarar yetkazishi va energiya tizimlariga bosim o'tkazishi mumkin. So'rovda ishtirok etganlarning 81 foizi so'nggi yil ichida elektr to'lovlari ekstremal issiqlik ta'sirida oshganini aytgan. Bu ko'rsatkich 2024-yil iyulida 69 foiz edi.
"Kommunal xizmatlar narxi so'nggi uch-to'rt yil ichida ikki baravar oshgandek tuyuladi", deydi ko'prik inspektori Daemien Williams. "Men to'lovlarni batafsil ko'rib chiqaman va kilovattlar ham, iste'mol ham oshganini ko'raman, faqat narx emas."
Olimlar 2025-yilni eng issiq uch yil ichida deb hisoblashgan. Kasalliklarni nazorat qilish markazlari har yili 1220 dan ortiq o'lim issiqlik bilan bog'liq deb hisoblaydi. 2023-yilda bu ko'rsatkich rekord darajaga yetib, 2300 kishini tashkil etgan.
"Bolaligimda 100 daraja juda kam uchraydigan hodisa edi, hamma hayron bo'lardi. Endi esa bu har kuni", deydi jinoyat joyini tekshiruvchi Jon Hazel. "Fasllar muvozanatliroq edi. Endi yoz cho'zilgandek, erta boshlanib, uzoq davom etmoqda."
Source: www.aljazeera.com