Nemis saylovchilari AQSh va Isroilning Eron ustidan amalga oshirgan keng ko‘lamli havo hujumlari va Yaqin Sharobdagi vaziyatning global oqibatlaridan juda xavotirda ekanligi ARD Deutschlandtrend so‘rovnomasi natijalarida ko‘rsatilgan. So‘rovnomada qatnashganlarning uchdan ikki qismi global vaziyatdan tahdid his qilayotganini va juda tashvishlanganini bildirgan.
Nemis jamoatchiligi AQSh-Isroil harbiy operatsiyasini keng qamrovli rad etmoqda. O‘nta nemisdan oltitasi bu hujumni oqlanmagan deb hisoblaydi. Biroq, bu ko‘rsatkich 2003-yildagi Iroq urushi va 2026-yil yanvaridagi Venesuelaga qilingan AQSh hujumlariga nisbatan ancha past. O‘sha paytlarda nemislarning mos ravishda 80% va 72% hujumni oqlanmagan deb topgan.
Saylovchilarning Eron urushiga munosabati ularning partiya mansubligiga qarab farq qiladi: o‘ng qanotdagi “Germaniya uchun alternativa” (AfD) va konservativ XDS/XSS bloki saylovchilarining atigi 48% hujumni qoralaydi. Markazdan chap partiyalar saylovchilari orasida esa bu ko‘rsatkich 82% ga yetadi. So‘rovnomada qatnashganlarning uch choragi nizoning boshqa mamlakatlarga tarqalishidan, sakkiztadan o‘ntasi esa Yaqin Sharob urushining global savdoga ta‘siridan xavotirda ekanligini bildirgan.
Nemislarning asosiy xalqaro kuchlarga, ayniqsa AQSh va Rossiyaga ishonchi past darajada qolmoqda. Yanvar oyidagi kabi, atigi 15% AQShni Germaniya uchun ishonchli hamkor deb hisoblaydi, Rossiya uchun esa bu ko‘rsatkich 12%. Isroil ham nemislarning ko‘pchiligi tomonidan shubha bilan qaraladi: o‘ntadan yettitasi Isroilni ishonchli hamkor deb bilmaydi. Ukrainaga nisbatan fikrlar bo‘linib ketgan: 40% ishonadi, deyarli yarmi esa shubhalanadi.
Global vaziyatdan xavotir Germaniya o‘zining xavfsizligi haqidagi qarashlarini ham o‘zgartirmoqda. Rossiyaning Ukrainaga to‘liq bosqini boshlangan 2022-yil fevralida atigi yarmidan ko‘pi global vaziyatni Germaniya xavfsizligiga tahdid deb hisoblagan. Hozir esa uch chorakdan ko‘prog‘i shunday fikrda.
Germaniya hukumati uchun Fors ko‘rfazi mintaqasidagi vaziyat allaqachon keskinlashgan holatda qo‘shimcha yuk bo‘lib qo‘ymoqda. Mamlakat iqtisodiy jihatdan yaxshi ahvolda emas, aholi tez qarishayotgani ijtimoiy ta‘minot tizimiga qo‘shimcha bosim o‘tkazmoqda. Agar Eron urushi uzoq davom etsa, bu global iqtisodga juda salbiy ta‘sir ko‘rsatishi mumkin, bu esa Germaniyaga ham ta‘sir qiladi.
XDS/XSS va markazdan chap SDPdan iborat koalitsion hukumat o‘n oydan beri hokimiyatda. Kansler Fridrix Merts (XDS) nemis xalqiga o‘z hukumati ostida ko‘p narsalar yaxshilanishini va‘da qilgan, ammo hali yaxshilanish kuzatilmagan. Bu fuqarolarni umidsizlikka solmoqda. Faqat konservativ partiya tarafdorlari hukumat ishiga qoniqish bildiradi. Umuman olganda, Deutschlandtrend so‘rovnomasida qatnashganlarning uch choragi norozi. Bu ko‘rsatkichlar uch yil hokimiyatda bo‘lib, keyin parchalanib ketgan oldingi markazdan chap hukumat ko‘rsatkichlaridan deyarli yaxshiroq emas.
Agar hozir umumiy saylovlar o‘tkazilsa, hukumat partiyalari endi ko‘pchilikka ega bo‘lmaydi. XDS/XSS hozirda 28% (+2), SDP 14% (-1), AfD 23% (-1), Yashillar 13% (+1), sotsialistik Chap partiya 9% (-1) ni tashkil qiladi. Hech qanday boshqa partiya Bundestagda vakillik uchun zarur bo‘lgan 5% chegarasidan o‘ta olmaydi.
Source: www.dw.com