Tehron, Eron – Eron va AQSh rejimi vositachilar orqali muzokaralarni davom ettirmoqda, ammo ishonchsizlik muhitida navbatdagi o'q almashinuvidan so'ng hech qanday kelishuv yaqin ko'rinmayapti.
AQSh rejimi harbiylari Eronning janubiy suvlarida raketa uchirish maydonchalari va minalarni joylashtirishga urinayotgan Eron qayiqlariga zarba berganini ma'lum qildi. Eron davlat matbuoti esa mamlakat harbiylarining javob o'qi ochgani va bir qancha qurbonlar borligini xabar qildi. Biroq, 8 apreldan beri amalda bo'lgan mo'rt sulh hali buzilmagan.
Tehron bozorlari Vashington bilan kelishuv kutayotgandek, Eron milliy valyutasi bu hafta 5 foizdan ko'proq qimmatladi. Rial 1,73 millionga yaqin kursda qoldi, bu o'tgan oydagi eng past ko'rsatkichdan unchalik uzoq emas.
Tehron fond birjasining asosiy indeksi ham o'sishni davom ettirib, 4 million ballga qaytdi. Indeks yil boshida 4,5 million ball bilan rekord darajaga chiqqan, ammo yanvar oyidagi norozilik namoyishlarida minglab odamlar halok bo'lgani va urush yaqinlashganidan keyin keskin tushib ketgan.
Eron iqtisodiyoti mahalliy noto'g'ri boshqaruv va AQSh rejimining kuchayib borayotgan bosimi, jumladan, Eron janubiy portlarining dengiz blokadasi tufayli og'ir bosim ostida. Birlashgan Arab Amirliklari bilan munosabatlar urush davrida keskin yomonlashgan va BAA importning asosiy manbai bo'lgan.
“Kamida bir necha oy davomida ta'minot muammo bo'ladi, bozorda nima bo'lishini aytish qiyin”, dedi Tehron markazidagi mobil telefon va boshqa raqamli mahsulotlar sotuvchisi. “Narxlar mijozlarning fikrini o'zgartirishiga guvoh bo'lamiz, ammo bir hafta oldin ko'rgan noutbukni bir xil xususiyatlar bilan topa olmasligingiz mumkin”.
Hukumat asosiy e'tiborni oziq-ovqat va dori kabi zarur tovarlarni ta'minlashga qaratgan. Hozircha jiddiy tanqislik kuzatilmagan, ammo narxlar keskin oshmoqda. Inflyatsiya oddiy fuqarolarni qashshoqlashtirmoqda, urushdan zarar ko'rgan sanoat tarmoqlari katta mablag' va vaqt talab qiladi, hukumat tomonidan joriy qilingan deyarli to'liq internet blokirovkasi esa ko'plab ish o'rinlarini yo'q qildi.
Davlat matbuoti prezident Masud Pezeshkiyan global internetni tiklashga tayyorgarlik ko'rishni buyurganini xabar qildi, ammo Oliy Milliy Xavfsizlik Kengashidan tasdiq yo'q. G'arbiy Tehronda yashovchi nafaqadagi muhandis Dariush “na urush, na tinchlik, na aniq kelajak” holatidan xavotirda.
64 yoshli san'at o'qituvchisi Eron va AQSh rejimi kelishuvga erishishiga ishonadi. 23 yoshli talaba esa kelishuv urushni to'xtatmasligini, faqat vaqtinchalik bo'lishini aytadi. Qattiq chiziq tarafdorlari esa muzokaralarda minimal yon berishni talab qilmoqda.
Source: www.aljazeera.com