Iyul oyining 4-kuni bayrami arafasida AQShning markaziy va sharqiy qismlarida havo harorati 37,8-46,1 darajagacha ko‘tarilishi kutilmoqda. Bu esa bir hafta oldin Yevropada kuzatilgan rekord darajadagi jaziramadan so‘ng yuz bermoqda.

Iyun oyi oxirida Fransiya, Ispaniya, Buyuk Britaniya, Belgiya, Niderlandiya, Shveytsariya va Germaniyada harorat rekordlari yangilangan edi. Germaniya milliy ob-havo xizmati (DWD) ma’lumotlariga ko‘ra, Germaniya bunday kuchli va uzoq davom etgan jaziramani yilning bunday erta vaqtida hech qachon boshdan kechirmagan.

Mutaxassislarning fikricha, bunday jaziramalar kelajakda yanada kuchli va tez-tez takrorlanadi. Inson tanasi esa bunday keskin o‘zgarishlarga moslasha oladimi? Augsburg universiteti Atrof-muhit tibbiyoti instituti direktori Klaudiya Traidl-Xoffmanning ta’kidlashicha, moslashish jarayoni asrlar davom etadi.

Tana harorati 23 darajadan oshganda, organizm termoregulyatsiya mexanizmlarini ishga soladi: qon tomirlari kengayadi, ter ajralishi kuchayadi. Ammo bu mexanizmlar ishlamay qolsa, yurak-qon tomir kasalliklari, insult va ko‘p organ yetishmovchiligigacha olib kelishi mumkin.

Traidl-Xoffmanning aytishicha, 42 daraja haroratda hujayralar shikastlanadi, ko‘p organ yetishmovchiligi yuzaga keladi va zudlik bilan davolanmasa, o‘limga olib keladi. Jazirama o‘pkalarga ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi, yallig‘lanish jarayonlarini tezlashtiradi.

Shifokor bemorlarga yanvar oyidayoq issiqqa tayyorgarlik ko‘rishni maslahat beradi: dori-darmonlarni sozlash, allergiya va ekzemani oldindan davolash. Jazirama davrida ko‘p suv ichish, yengil o‘simlik ovqatlari iste’mol qilish, sigaret va alkogoldan voz kechish tavsiya etiladi.

Yoshlar va jismonan sog‘lom odamlar issiqqa chidamliroq bo‘lsa-da, Traidl-Xoffmanning so‘zlariga ko‘ra, “issiq kunlar sonining keskin o‘sishi ekotizim va insoniyatning moslashish imkoniyatlaridan oshib ketmoqda”.

Source: www.dw.com