24-iyul kuni ertalab Kiyev osmonida uchta Rossiya raketasi paydo bo‘ldi. Ukraina havo hujumidan mudofaa tizimi G‘arb tomonidan yetkazib berilgan zamonaviy interceptors yetishmasligi sababli ulardan faqat bittasini urib tushira oldi. Qolgan ikkitasi dronlar ko‘rgazmasi o‘tkazilayotgan sport markaziga zarba berdi.
Portlashlar natijasida 12 kishi halok bo‘ldi, 100 dan ortiq odam yaralandi. Halok bo‘lganlar orasida 32 yoshli chegara qo‘shinlari xodimi Valentina Savitska ham bor edi. Uning eri Ihor Solovey, hukumatga qarashli Strategik kommunikatsiyalar markazi rahbari, Al Jazeera nashriga bergan intervyusida: “Ularning bolaligi tugadi, ular onasini yo‘qotdi”, dedi. Uning 15 yoshli o‘g‘li Vladislav endi harbiy xizmatga kirishga qaror qilgan, chunki “uning tanlovi qasos, onasi uchun qasos”. 11 yoshli qizi Polina hali ham tuzalmoqda.
Iyul oyi Rossiya-Ukraina urushining 2022-yil may oyidan beri eng qonli oyi bo‘ldi. Moskva 376 ta raketa uchirdi, bu mart oyidagi 288 va 2025-yil iyulidagi 192 tadan sezilarli ko‘p. Rossiya, shuningdek, 5000 ga yaqin uzoq va qisqa masofali dronlar hamda yuzlab gliding bombalarni jo‘natdi, bu esa front hududlarida butun binolarni vayron qildi.
2-iyul kuni Kiyev markazida raketa Katerina Babichning ikki xonali kvartirasidan bir necha metr uzoqlikda portladi. Bu urushning eng yirik va eng halokatli hujumi bo‘lib, 31 kishi halok bo‘ldi, 100 dan ortiq kishi yaralandi. Babichning o‘g‘li Dmitriy miya chayqalishi va menisk yirtilishi bilan kasalxonaga yotqizilgan. “U hech narsa og‘rimayotganini aytadi, lekin u meni xonadan chiqargach, qusdi, keyin qo‘shnilariga eshiklarni ochishga yordam berdi”, dedi Babich.
Kuzatuvchilar hujumlar sonining rekord darajada oshishini AQSh prezidenti Donald Trampning Patriot tizimlari uchun PAC-2 va PAC-3 raketalarini yetkazib berishdan bosh tortgani bilan bog‘lamoqda. Har bir interceptor bir necha million dollarga tushadi va Lockheed Martin zavodida oyiga atigi 50 dona ishlab chiqariladi. Oq uy, go‘yoki, o‘z zaxiralarini ko‘paytirish va Yaqin Sharqdagi ittifoqchilariga yordam berish uchun yetkazib berishlarni qayta yo‘naltirdi.
Ukraina prezidenti Vladimir Zelenskiy CNN telekanaliga bergan intervyusida Kiyevda kerakli interceptorslarning atigi o‘ndan bir qismi borligini aytdi. “Agar Vashington bizga o‘z zaxiralarining 5 foizini sotsa, biz qishni o‘tkazamiz va odamlarning hayotini saqlab qolamiz. Agar 10 foizini sotsa, biz barcha rus ballistik raketalarini yo‘q qilamiz”, dedi u.
Ukraina harbiy-havo kuchlari sobiq rahbari o‘rinbosari general-leytenant Ihor Romanenko Al Jazeeraga bergan intervyusida: “Mamlakatdan mamlakatga olish qiyin; ba’zi mamlakatlarda ular muddati tugayapti, shuning uchun ular bizga sotmoqda. Gap faqat raketalarda emas, bizga Tramp va’da qilgan Patriotlarni xizmat qilish uchun ekipajlar ham kerak, 17 yoki 18 ta, lekin biz ularni hali ko‘rmadik”, dedi.
Rossiya zavodlari smenada ishlab, ishlab chiqarish rejalarini oshirmoqda, oyiga 300 tagacha ballistik va qanotli raketalar ishlab chiqarilmoqda. Kiyevdagi Penta tahlil markazi rahbari Vladimir Fesenko: “Rossiya ustunlikka ega va undan foydalanmoqda, beadablik bilan foydalanmoqda. Bu nomutanosiblikni keltirib chiqaradi va bizni haqiqiy tinchlik muzokaralaridan uzoqlashtiradi”, dedi.
Rossiya raketalari, shuningdek, Odessa portini deyarli falaj qildi, Ukraina eksportining asosiy qismi – don, o‘simlik yog‘i va po‘lat plitalar yetkazib berishni to‘xtatdi. Bunga javoban Ukraina Rossiyaning Novorossiysk porti va Azov dengizidagi portlariga zarba berdi. Fesenko: “Vaziyat paradoksal. Ikkala tomon ham bir-birining don eksportini blokladi, bu katta muammolarni keltirib chiqardi”, dedi.
O‘zaro blokada, shuningdek, Shimoliy yarim shardagi qurg‘oqchilik va issiqlik to‘lqinlari tufayli bug‘doy narxi avgust oyi boshida yillik hisobda 30 foizga oshdi. Eksportning to‘xtatilishi, asosan, Misr, Livan va Sudan kabi Yaqin Sharq mamlakatlariga ta’sir qiladi, ular darhol yangi bug‘doy manbasini topa olmaydi.
Source: www.aljazeera.com