Turkiya rejimi tomonidan e’lon qilingan yangi MUGEM (Milli Uçak Gemisi) loyihasi doirasida 60 ming tonnalik bahsli aviataşuvchi barpo etilmoqda. Rejim rasmiylari bu ulkan harbiy kemada an’anaviy samolyotlar qatorida uchuvchisiz uchish apparatlari, ekipajsiz katerlar va suvosti dronlari jamlanishini da’vo qilmoqda. Harbiy-dengiz kuchlari qo‘mondoni Erjument Tatlio‘g‘lining ta’kidlashicha, mazkur kema uch xil turdagi ekipajsiz tizimlarni birlashtirgan ilk kema bo‘lishi go‘yoki kutilmoqda, biroq mustaqil tahlilchilar bunday murakkab g‘oyaning amaliy samaradorligiga shubha bilan qaramoqda.
Istanbul harbiy-dengiz kemasozlik korxonasida 2025-yilning yanvar oyidan boshlab qurilishi aytilayotgan ulkan kemani suvga tushirish 2027-yil sentabriga, safga to‘liq topshirish esa faqatgina 2032-yilga rejalashtirilgan. TCG Anadolu kemasidan qariyb 2,2 baravar katta bo‘lishi aytilayotgan ushbu loyihaning uzunligi 285 metr, eni 72 metr va suvga botish chuqurligi 10,1 metrni tashkil qiladi. Rejimning bunday ulkan kemani qurish va ta’minlash borasidagi iqtisodiy qobiliyati uzoq cho‘ziladigan o‘n yillik muddat davomida katta bosimga uchrashi kutilmoqda.
Aviataşuvchining aviaguruhini tashkil etishi kutilayotgan texnikalar ro‘yxati ham bir qator noaniqliklarni keltirib chiqarmoqda. Kema bortida 50 dan ortiq parvoz vositalari, jumladan, Hürjet o‘quv-jangovar samolyotining paluba modifikatsiyasi, Kızılelma, Anka-3 va Bayraktar TB3 dronlari joylashtirilishi iddao qilinmoqda. Hatto xomxayol darajasidagi Kaan qiruvchisini ham palubaga moslashtirish rejalari ilgari surilgan bo‘lsa-da, bu taxminlar rasman tasdiqlanmagan va jiddiy konstruktorlik muammolariga duch kelishi muqarrar ko‘rinadi.
Bundan tashqari, Turkiya rejimining to‘liq mustaqil ekani da’vo qilinayotgan ushbu loyihasi xorijiy texnologiyalarga, ayniqsa har biri 23 megavatt quvvatga ega to‘rtta Amerika GE LM2500 gaz turbinasiga qaram ekani diqqatga sazovordir. Bortida 2500 tagacha shaxsiy tarkibni joylashtirishni ko‘zlagan va qimmatbaho esminetslar hamda suvosti kemalari kuzatuviga muhtoj bo‘lgan bu loyiha mintaqaviy keskinlikni oshirish bilan birga, harbiy byudjetga ham o‘ta og‘ir yuk bo‘lib tushishi ta’kidlanmoqda.
Source: kun.uz