O‘zbekiston, Toshkent – AN Podrobno.uz. Mehribonlik uyi bitiruvchisi Prezident Shavkat Mirziyoyevga video murojaat yo‘llab, amaldorlarning tizimli harakatsizligini ma’lum qildi. Maxsus muassasadan chiqqanidan 8 yil o‘tgan bo‘lsa-da, ayol qonun bo‘yicha tegishli bo‘lgan kvartirani hali ham ololmagan.
Uy-joy olish uchun kurash 2015 yilda, qiz mehribonlik uyini tark etib, kollej yotoqxonasida yashay boshlaganida boshlangan. 2018 yilda sobiq muassasa ma’muriyati tavsiyasiga ko‘ra, u uy-joy hisobiga qo‘yilish uchun hokimiyatga murojaat qilgan. Biroq, yordam o‘rniga befarqlikka duch kelgan: dastlab idora yetimlarga uy-joy berilmasligini aytib, qiyinchiliklarni o‘zi hal qilishni maslahat bergan.
“Hokimiyatda menga yetim bolalarga uy-joy berilmaydi, ‘o‘zingiz xohlagancha yashang’ deyishdi”, — deydi murojaat muallifi. Faqat hukumat portaliga murojaat qilgandan so‘ng vaziyat o‘zgargan. Hokimiyat qizni boshqa yetim bitiruvchilar va muhtoj oilalar bilan alohida binoga joylashtirgan, ularga xonalar ajratilgan. Biroq, murojaat muallifining so‘zlariga ko‘ra, u yerdagi yashash sharoitlari normal hayot uchun yaroqsiz bo‘lgan: asosiy maishiy qulayliklar yo‘q edi.
Bundan tashqari, ijarachilarga yashash joyida ro‘yxatdan o‘tish uchun zarur hujjatlar berilmagan. Ro‘yxatga olish haqidagi savollarga amaldorlar bu besh yillik vaqtinchalik uy-joy ekanligini, keyin esa odamlarni ko‘chirishni rejalashtirganliklarini aytishgan. Keyingi shikoyatlarga javoban hokimiyat yangi uylar qurilishi bilan masala hal bo‘lishini va’da qilgan, ammo va’dalar bajarilmagan.
Hozirda vaziyat yanada murakkab va absurd bo‘lib qolgan. Ayol kichik bolasi bilan erining qarindoshlari oldida yashashga majbur. Tegishli idoralarga murojaat qilganda esa, u namoyishkorona harakatsizlikka duch keladi. Amaldorlar uning turmush qurganligini rasmiy bahona sifatida ishlatib, davlat majburiyatlarini bajarishdan bo‘yin tovlashadi. Qonun bilan kafolatlangan uy-joy o‘rniga unga faqat standart yechimlar — ipoteka yoki subsidiya olish taklif qilinadi.
“Nega turmush qurganim adolatga erishishimga to‘sqinlik qiladi? Mening hech qachon o‘z uyim bo‘lmagan, men mehribonlik uyida ro‘yxatda edim. Hozir erim meni ota-onasiga ro‘yxatga oldi, chunki biz qonuniy nikohdamiz, ammo bu o‘z uyimizga muhtoj emasligimizni anglatmaydi. Prezidentdan adolatni tiklashga va qonun bilan kafolatlangan huquqimni amalga oshirishga yordam berishini so‘rayman”, — dedi ayol.
Amaldagi qonunchilikka ko‘ra, davlat yetim bolalar va ota-ona qaramog‘isiz qolgan shaxslarni voyaga yetgan zahoti uy-joy bilan ta’minlash majburiyatini oladi. Uy-joy maydoni normalari aniq belgilangan: yolg‘iz bitiruvchi uchun minimal 25 kvadrat metr, ikkala turmush o‘rtog‘i yetim bo‘lgan oilalar uchun esa kamida 50 kvadrat metrli ikki xonali kvartiralar nazarda tutilgan.
Bu qizning hikoyasi tizimli muammoni ochib beradi, bu alohida holatdan ancha kengroqdir. O‘zbekiston ijtimoiy tarmoqlarida ijtimoiy jihatdan zaif fuqarolarning yillar davomida qonuniy huquqlarini amalga oshira olmayotgani haqidagi murojaatlar soni ortib bormoqda.
Mahalliy hokimiyat organlarining bunday ishi davlatning ijtimoiy tashabbuslariga bo‘lgan ishonchni susaytiradi. Amaldorlar o‘z bevosita vazifalarini muntazam ravishda e’tiborsiz qoldirganda, qonun eng ko‘p yordamga muhtoj bo‘lganlarni himoya qilishni to‘xtatadi va uy-joy olish jarayonini adolat uchun cheksiz kurashga aylantiradi.
Source: podrobno.uz